Beleidsregel samenscholing Wagenstraat en Rijnstraat centrum Woerden

De burgemeester van Woerden

• -

  Gelet op artikel 2:1 van de Algemene Plaatselijke Verordening gemeente Woerden 2023;

overwegende:

• •

  de burgemeester in gezamenlijkheid met de politie verantwoordelijk is voor de handhaving van de verboden opgenomen in artikel 2:1 van de APV;

• •

  het wenselijk is om een beleidsregel ten behoeve van de handhaving van de voorgenoemde verboden voor de Wagenstraat, Rijnstraat en omliggende stegen in het centrum op te stellen in de zin van artikel 4:81 van de Algemene wet bestuursrecht;

• •

  de beleidsregel aanwijzingen geeft aan de politie en buitengewoonopsporingsambtenaren voor de handhaving van de voorgenoemde verboden in het aangewezen gebied;

• •

  Dat daarmee effectief kan worden opgetreden tegen verstoring van de openbare orde, nadelige beïnvloeding van het woon- of leefklimaat of anderszins veroorzaakte hinder van door een groep veroorzaakte overlast.

Besluit vast te stellen de ‘Beleidsregel samenscholing Wagenstraat en Rijnstraat centrum Woerden’ (hierna te noemen: beleidsregel).

Aanleiding

In de afgelopen maanden zijn er bij de gemeente en basisteam de Copen van de politie Midden-Nederland meerdere signalen en incidenten binnen gekomen over ernstige jeugdoverlast in de Wagenstraat en Rijnstraat en directe omgeving van deze straten van het centrum van Woerden. De aard van de overlast is zorgwekkend en bestaat onder meer uit veroorzaken van vervuiling, verloedering, geluidsoverlast, het intimideren van personen, vuurwerkoverlast en vernieling van privé-eigendommen van bewoners. Als gevolg hiervan staat het woongenot en het gevoel van veiligheid reeds langere tijd onder druk.

Om tot een verbetering van de situatie te komen, zijn reeds meerdere maatregelen ingezet om de overlast een halt toe te roepen. Naast preventieve maatregelen, zoals de extra inzet van jongerenwerk, gesprekken met jeugdigen, het informeren van ouders en het aanbieden van alternatieve locaties en activiteiten, worden tevens repressieve maatregelen toegepast. Deze bestaan onder meer uit een verhoogde inzet van politie en boa’s. Daarnaast is getracht de overlastgevende jeugd in beeld te brengen en waar nodig passende hulpverlening in te zetten. Vanuit de integrale jeugdgroepenaanpak van de gemeente wordt dit samenhangende pakket aan maatregelen gecoördineerd.

De huidige aanpak heeft tot op heden niet het gewenste effect gehad; het gedrag lijkt zelfs te verergeren. Dit blijkt onder meer uit een incident voorafgaand aan de jaarwisseling, waarbij boa’s met vuurwerk werden bekogeld. Voor de politie en boa's is het niet altijd mogelijk om bij meldingen of incidenten vast te stellen wat er nu daadwerkelijk gebeurd is en wie voor het incident of de overlast verantwoordelijk is. Dit is mede gelegen in het feit dat jongeren direct wegrennen zodra de politie en boa's hen proberen aan te spreken. Tevens valt op dat de jongeren vaak in het zwart zijn gekleed en met gezichtsbedekkende kleding aanwezig zijn. Een maatregel op de persoon is gelet op voorgaande dan ook zeer ingewikkeld.

Sinds 20 maart 2026 is op grond van artikel 172, derde lid, van de Gemeentewet juncto de Algemene Plaatselijke Verordening (APV) een samenscholingsverbod van kracht voor de Wagenstraat en Rijnstraat in het centrum van Woerden. Dit verbod is ingesteld ter handhaving van de openbare orde en veiligheid, in een gebied waar structureel sprake was van overlastgevend gedrag.

Het huidige samenscholingsverbod is tijdelijk en verstrijkt op 22 juni 2026. Uit de tussentijdse evaluatie blijkt dat het samenscholingsverbod tien keer is overschreden. Verder is de maatregel aantoonbaar effectief gebleken: de overlast is afgenomen en de openbare orde is verbeterd. Tegelijkertijd bestaat nog steeds een reëel risico op terugkeer van overlast bij beëindiging van de maatregel. Daarom wordt het noodzakelijk geacht opnieuw een (tijdelijk) samenscholingsverbod in te stellen als verzwarend middel.

De evaluatie laat zien dat het samenscholingsverbod direct bijdraagt aan het beperken van overlast en het herstellen van de openbare orde. Daarnaast biedt het de politie en boa’s een duidelijk juridisch kader om handhavend op te treden, wat de slagkracht en rechtszekerheid vergroot. Met het ingaan van de zomerperiode en de geplande evenementen, zoals de Koeiemart, wordt bovendien een toename van bezoekers in de openbare ruimte verwacht. In het verleden ging dit gepaard met een stijging van overlastgevende samenscholingen. Beëindiging van het verbod op dit moment brengt daarom een reëel risico voor de openbare orde met zich mee.

Verlenging van het samenscholingsverbod biedt de noodzakelijke ruimte om preventieve en repressieve maatregelen voort te zetten en verder te integreren in een breder jeugd- en veiligheidsbeleid. Dit draagt bij aan een duurzame en structurele aanpak van de problematiek.

Tot slot geeft het samenscholingsverbod richting bewoners en ondernemers een duidelijk signaal dat de gemeente de overlast met alle beschikbare middelen bestrijdt, teneinde de veiligheid en leefbaarheid te vergroten en de maatschappelijke rust in het gebied te herstellen. Het verbod wordt verlengd tot en met 1 november 2026, met als doel het aantal incidenten te reduceren dan wel te voorkomen.

Doelstelling

Middels deze beleidsregel worden aanwijzingen gegeven aan de politie en de buitengewoon opsporingsambtenaren voor het handhaven van het samenscholingsverbod, zodat overlast (preventief) kan worden voorkomen.

Samenscholingsverbod

In deze beleidsregel wordt onder “samenscholing” verstaan: het groepsgewijs bij elkaar komen van 3 of meer jeugdigen en/of jongvolwassenen in de leeftijd tot en met 27 jaar die zich hinderlijk of intimiderend gedraagt ten opzichte van anderen die zich in dat gebied bevinden, zoals bewoners, ondernemers en bezoekers.

Van hinderlijk en/of intimiderend gedrag, (dreigende) verstoring van de openbare orde is in elk geval sprake bij de volgende gedragingen en/of situaties:

• -

  de groep (of personen daarin) neemt een dreigende/intimiderende/provocerende/agressieve houding aan naar passanten, bewoners, politie en hulpdiensten of anderen die aanwezig zijn in het gebied;

• -

  de groep (of personen daarin) gooit afval op straat of pleegt vernielingen aan gemeentelijke eigendommen (straatmeubilair, afvalbakken e.d.) en/of privé-eigendommen (woningen, fietsen, auto’s e.d.);

• -

  de groep (of personen daarin) houden zich zonder kennelijk doel op bij woningen of in de openbare ruimte;

• -

  de groep (of personen daarin) vallen voorbijgangers, omwonenden, politie en/of hulpdiensten lastig (schelden, negatief aanspreken e.d.);

• -

  het gedrag van (personen in) de groep doet vermoeden dat in of vanuit de groep wordt gehandeld in hard- of softdrugs;

• -

  de groep (of personen daarin) is luidruchtig en veroorzaakt geluidsoverlast.

Er wordt gehandhaafd wanneer er sprake is van samenscholing binnen het aangewezen gebied én wanneer sprake is van een (dreigende) verstoring van de openbare orde.

Het enkel onderdeel uitmaken van een groep is voldoende om aan te nemen dat degene een bijdrage levert of heeft geleverd aan de dreiging die van de groep uitgaat. Hierbij kan onder meer het eerder vertoonde gedrag van (bij de groep) betrokken personen, als blijkend uit politiegegevens, worden meegenomen in het oordeel of er sprake is geweest van een aantoonbare (dreigende) verstoring van de openbare orde. Niet vereist is dat degene zelf een dreigende houding heeft aangenomen, kwade bedoelingen heeft gehad, of bedreigend is overgekomen.

Besluit: