Omgevingsprogramma Ede Klimaatneutraal

Geldend van 17-06-2026 t/m heden

1 Inleiding

In paragraaf 3.3 van de Omgevingsvisie is beschreven wat het betekent om klimaatneutraal te worden in 2050. Om dit te bereiken zetten we tot 2030 al een aantal stappen. In 2030 zal dit omgevingsprogramma worden herzien en waar nodig aangepast voor de periode daarna. In de hoofdstukken 2 t/m 4 zijn de activiteiten per thema beschreven. Tot slot vinden we het belangrijk zelf als gemeente voorop te lopen en het goede voorbeeld te geven. In hoofdstuk 5 beschrijven we wat we zelf doen.

We verwachten met deze maatregelen de doelen en ambities voor 2030 te behalen. Echter zijn we hierbij ook afhankelijk van externe invloeden zoals beleid en wet- en regelgeving van mede-overheden. Om een vinger aan de pols te houden en tijdig bij te kunnen sturen zullen we de routekaart overkoepelend monitoren. Dit bestaat in elk geval uit:

 

  • a.

    Jaarlijkse monitoring van doelen zoals beschreven in bijlage I via EdeInCijfers.

  • b.

    Om het jaar monitoring van voortgang reductie andere broeikasgassen.

  • c.

    Landelijk (via VNG) aandacht vragen voor accurate en actuele monitoring broeikasgassen buiten CO2 om (denk aan methaan).


Omgang met nieuwe ontwikkelingen
De bovengenoemde ontwikkelingen kunnen en zullen vragen om bijsturing. De energietransitie is geen statisch geheel, maar voortdurend in beweging. De onderstaande tabellen moeten ook op die manier gelezen worden. Meevallers en tegenvallers worden continu afgewogen en met bovenstaande regelmaat gerapporteerd. Daarbij kan het voorkomen dat ontwikkelingen vragen om tussentijdse bijsturing. Dit kan zijn doordat er nieuwe ontwikkelingen zich voordoen ofwel doordat projecten vertraging ondervinden etc. Waar dit nodig is en waar de kans zich voordoet voegen we daarom verkenningen naar/of projecten toe die bijdragen aan de doelstelling CO2-reductie en/of duurzame opwek.

Leeswijzer tabellen
De tabellen die behoren bij de verschillende thema’s tonen de verschillende acties en projecten die uitgevoerd worden om de doelstelling in 2030 te behalen. Voor zover mogelijk is daarbij vermeld wat de verwachte bijdrage aan de doelen voor 2030 is. Dit is echter een lastige opgave, omdat niet alle activiteiten direct een bijdrage leveren aan de doelstelling. Bijvoorbeeld omdat activiteiten langer lopen dan 2030, nog nadere uitwerking vergen of nodig zijn om op een later moment stappen voor verdere verduurzaming te zetten (randvoorwaardelijk). Daarbij is de bijdrage van meer afhankelijk dan alleen de inzet van de gemeente. Met het opnemen van een verwachte bijdrage per maatregel veronderstel je een mate van controle over de uitkomst die je in werkelijkheid niet hebt. Bovendien zal het ook nog eens heel lastig zijn om te monitoren of de maatregelen dan inderdaad hebben bijgedragen. De meest relevante beheersmaatregel is het intensiveren of extensiveren wanneer doelen buiten bereik, respectievelijk binnen bereik komen. 

De kolommen met Opgave, Activiteit, Status en Planning spreken voor zich. De kolommen Bijdrage, doelstelling, Mate van Zekerheid en Verbinding behoeven een verdere uitleg:

  • Bijdrage doelstelling: Hierin geven we aan in welke mate de activiteit bijdraagt aan de doelstelling. Zoals hierboven aangegeven is niet voor iedere activiteit exact te benoemen hoe het bijdraagt. Projecten kunnen ook nodig zijn om te zorgen dat later een bijdrage kan worden geleverd of een bredere bijdrage leveren aan duurzaamheidsdoelen. In dat geval geven we aan dat een maatregel een “Randvoorwaardelijke bijdrage (RB)” levert. Ook kan het zijn dat een activiteit onvoldoende concreet is om te kunnen berekenen hoe de activiteit bijdraagt. In dat geval noteren we: “Niet meetbaar (NM)”.

  • Mate van zekerheid: Deze kolom laat zien hoe zeker we zijn dat de activiteit uitvoerbaar is en daarmee of de genoemde bijdrage gehaald wordt. We geven hierbij een schaal van 1-5, waarbij 1 een grote mate van onzekerheid aangeeft en 5 een hoge mate van zekerheid. Deze inschatting duidt ook op de betrouwbaarheid van de inschatting van de bijdrage aan de doelstelling. Bijvoorbeeld wanneer die bijdrage erg afhankelijk is van aannames.

  • Verbinding: Hier geven we aan of de activiteit ook aan andere beleidsdoelen bijdraagt en zo ja aan welke. We maken dan onderscheid tussen:

    • Sociaal domein: activiteit levert een bijdrage aan vraagstukken en opgave die er zijn in het sociale domein, denk bijvoorbeeld aan bestaanszekerheid, sociale cohesie en energiearmoede.

    • Circulariteit: activiteit levert bijdrage aan de doelstelling van de gemeente om circulair te worden.

    • Natuur: activiteit levert ook een bijdrage aan doelen om natuur te herstellen/versterken. Denk hierbij aan het in stand houden van soorten.

    • Wonen: activiteit levert ook een bijdrage aan het realiseren van doelstellingen op het gebied van wonen en woningbouw.

    • Economie: activiteit levert ook een bijdrage aan bijvoorbeeld een gunstig vestigingsklimaat voor bedrijven.

    • Leefbaarheid: activiteit leidt er ook toe dat de leefbaarheid in de omgeving verbeterd.

    • Recreatie en toerisme: activiteit kan ervoor zorgen dan Ede aantrekkelijker wordt voor recreatie en toerisme. Bijvoorbeeld wanneer vakantieparken worden verduurzaamd.

    • Ruimtelijke ordening: activiteit heeft impact in de ruimtelijke ordening en vergt nauwe afstemming met ruimtelijke ordening.

    • Maatschappelijk vastgoed: activiteit draagt bij aan het verduurzamen van maatschappelijk vastgoed en daarmee aan betaalbaarheid voor sportclubs, kerken, zorginstellingen etc.

    • Landbouw: activiteit kan kansen bieden voor toekomstbestendige inrichting van de landbouw.


Daarnaast zijn er in de laatste kolom in enkele gevallen specifieke projecten benoemd waar raakvlak mee is.

2 Gebouwde omgeving

Activiteiten gebouwde omgeving tot 2030
Zoals beschreven in de Omgevingsvisie bestaat de opgave op het gebied van de gebouwde omgeving uit drie delen: besparen warmtevraag, hernieuwbare warmteoplossing en besparen elektriciteitsvraag.

Activiteiten gebouwde omgeving tot 2030

Opgave

Activiteit

Status

Planning

Bijdrage doel-stelling in ton CO2 reductie*

Mate van zekerheid

Verbinding 

Besparen warmtevraag

NIP 1: lokale aanpak isolatie (isoleren woningen met label D en slechter en lage WOZ-waarde)

Loopt

2024 – 2028 

1.708

4

Sociaal domein/ energiearmoede en circulariteit

Besparen warmtevraag

NIP 2: Isolatie door verhuurders van label E en slechter

Nog niet gestart

2026 – 2030

NM

n.v.t.

Sociaal domein/ energiearmoede en circulariteit

Besparen warmtevraag

NIP 3: Ondersteuningsaanbod eigen initiatief isolatie

Loopt

2024 – 2030 

RB

Levert indirecte bijdrage aan NIP-doelen

Circulariteit

Besparen warmtevraag

Aanpak Energiearmoede: energiecoaches bij huishoudens met energiearmoede 

Afgerond, gaat op in energie-bank

Afgerond

566

4

Sociaal domein/ energiearmoede 

Besparen warmtevraag

Aanpak Energiearmoede: Energiebank 

Loopt

2025 - ntb

RB

Levert indirecte bijdrage aan NIP-doelen

Sociaal domein/ energiearmoede

Besparen warmtevraag

Aanpak Energiearmoede: Fixbrigade Tot Uw Dienst 

Loopt

2024-2027 

420

5

Sociaal domein/ energiearmoede en circulariteit

Besparen warmtevraag

Aanpak Energiearmoede: pilot 50 woningen waterzijdig inregelen

Afgerond

2025

18

5

Sociaal domein/ energiearmoede

Besparen Warmtevraag

Opzetten van een subsidie voor waterzijdig inregelen

Loopt

2026

180

4

Sociaal domein/ energiearmoede

Besparen Warmtevraag / circulair

Opzetten van een subsidie voor bio-based materialen voor isolatie 

Loopt

2026

NM

4

Sociaal domein/ energiearmoede/

Circulariteit

Besparen warmtevraag

Toekomstbestendig Wonen Lening/ Stimuleringslening duurzaamheid

Loopt

Doorlopend 

NM

5

Sociaal domein/ energiearmoede 

Besparen warmtevraag / hernieuwbare warmteoplossing

Energieloket voor bewoners

Loopt

Doorlopend

NM/RB

3

Integraal (Energie, groen, sociaal, circulair etc.)

Besparen warmtevraag / hernieuwbare warmteoplossing

Energieloket voor bedrijven/MVO

Loopt

Doorlopend 

NM/RB

 

Integraal (Energie, groen, circulair, etc.)

Besparen warmtevraag

Onderzoeken mogelijkheden Soorten Management Plan (SMP) voor spouwmuurisolatie 

Loopt 

2025 - 2026

RB

3

Natuur

Besparen warmtevraag / hernieuwbare warmteoplossing

Informatie over duurzaamheid bij financieel adviseurs en makelaars

Loopt

2025

NM

5

Wonen

Besparen warmtevraag / hernieuwbare warmteoplossing

Communicatieaanpak warmtetransitie Ede breed richting inwoners en bedrijven 

Loopt

2025 -2026

RB

5

Integrale aanpak

Besparen warmtevraag / hernieuwbare warmteoplossing

Pilot toekomst-bestendige bedrijventerreinen 

Loopt

2025

NM

5

Economie, groen, 

Leefbaarheid

Besparen warmtevraag / hernieuwbare warmteoplossing

Verduurzamen maatschappelijk vastgoed

Loopt

2025

NM

5

Economie, Sociaal domein

Besparen warmtevraag / hernieuwbare warmteoplossing

Dorpen/kernen ondersteunen bij initiatieven warmtetransitie

Loopt

Doorlopend

NM/RB

5

Integrale aanpak

Besparen warmtevraag / hernieuwbare warmteoplossing

Opzetten van subsidieregeling voor hybride warmtepompen

Loopt

2026

1.384

4

Sociaal domein/ energiearmoede

Besparen warmtevraag / hernieuwbare warmteoplossing

Buurtuitvoeringsplannen (wijkaanpak) conform transitievisie warmte (De Laar, Wormshoef, Rietkampen, Zeeheldenbuurt, Vogelbuurt, Indische buurt en Bloemenbuurt)

Loopt

Doorlopend

NM

4

Integrale aanpak

Besparen warmtevraag / hernieuwbare warmteoplossing

Stimuleren energiezuinige vakantieparken i.s.m. Vitale vakantieparken Veluwe en het team recreatie en toerisme

Nog niet gestart

Ntb

NM

3

Recreatie en toerisme

Hernieuwbare warmteoplossing

Opstellen warmteprogramma (opvolger TVW)

Nog niet gestart

2025 - 2026

RB

5

Integraal opstellen 

Hernieuwbare warmteoplossing

Thermische Energie uit Afvalwater (TEA)

Loopt

2025 - ntb

9.104

1 (50/50, wel of niet)

 

Hernieuwbare warmteoplossing

Geothermie/ aardwarmte

Loopt

2025

9.104

1 (50/50, wel of niet)

Ruimtelijke ordening

Hernieuwbare warmteoplossing

Restwarmte aansluiting BIT

Loopt

2025

1.517

4

 

Hernieuwbare warmteoplossing

Verkenning toekomstbestendig aanbod hernieuwbare collectieve warmte

Loopt

2025

NM

5

 

Hernieuwbare warmteoplossing

Aanwakkeren initiatieven voor lokale straat/buurt LT-warmtenetten (BUP Rietkampen)

Loopt 

2025

NM

3

Sociaal domein

Hernieuwbare warmteoplossing

Faciliteren innovatieve vormen van hernieuwbare warmte

Nog niet gestart

Doorlopend

NM

3

 

Hernieuwbare warmteoplossing/ besparing elektriciteit

Netcongestieneutrale nieuwbouw stimuleren in omgevingsbeleid

Nog niet gestart

2025 - doorlopend

RB

2

Wonen, Circulair.

Besparing elektriciteit/warmte

Toezicht energiebesparingsplicht door Omgevingsdienst

Loopt

Doorlopend

NM

3

 

*RB staat voor randvoorwaardelijke bijdrage. NM staat voor niet meetbaar. 

Conclusie haalbaarheid doelstellingen 2030 gebouwde omgeving
De activiteiten waarvan we de bijdrage aan CO2-reductie kunnen bepalen, leiden gezamenlijk tot een verwachte CO2-reductie van 24 kton. Zoals in paragraaf 2.4 van de Omgevingsvisie is beschreven was de uitstoot in 2023 109 kton en mag er in 2030 nog 84 kton worden uitgestoten om het doel voor 2030 te halen. Dit halen we dus al nagenoeg met de activiteiten die we meetbaar kunnen maken en daarmee achten we het aannemelijk dat het doel voor gebouwde omgeving met deze activiteiten behaald wordt. Daarbij past wel de kanttekening dat niet de uitvoering van alle activiteiten zeker is (zie één na laatste kolom). Zoals eerder benoemd blijven we de daadwerkelijke bijdrage en besparing daarom monitoren om tijdig te kunnen bijsturen.  

Restopgave gebouwde omgeving na 2030
Met bovenstaande maatregelen zetten we een eerste stap naar een klimaatneutrale gebouwde omgeving in 2050. Hierna beschrijven we per opgave welke restopgave we na 2030 nog verwachten. 

Besparing warmtevraag
Met de inzet op isolatie vanuit het Nationaal isolatieprogramma (NIP) verwachten we het grootste deel van alle DEFG-label huizen in 2030 te hebben verbeterd met in ieder geval één isolatiemaatregel. Tot welke labels dit precies leidt zal moeten blijken zodat in 2030 kan worden bezien of en wat de resterende opgave nog is om de volledige woningvoorraad te hebben verbeterd tot label C en beter. 

Duurzame warmteoplossing
De komende jaren werken we in 6+ buurten aan een aardgasvrije energievoorziening. In totaal hebben we in Ede 71 buurten. Dit betekent dat we verwachten tussen 2030 en 2050 nog 65 buurten te moeten verduurzamen. Naar verwachting kunnen we de ervaringen die we komende jaren opdoen gebruiken om in deze buurten te versnellen. 

Parallel werken we aan het inrichten van een toekomstbestendig aanbod van hernieuwbare en emissieloze collectieve warmtevoorzieningen. Dit doen we omdat een collectieve warmteoplossing een belangrijk onderdeel uitmaakt van onze strategie om netcongestie zoveel mogelijk te voorkomen in de verdere warmtetransitie. 

Besparing elektriciteit 
De verwachting is dat grootste deel van de besparing op het gebied van elektriciteit in de gebouwde omgeving het gevolg zal zijn van nationale en internationale ontwikkelingen op het gebied van zuinigere apparaten en wet- en regelgeving. Als gemeente hebben we de taak om (via de Omgevingsdienst) te handhaven op het gebied van de energiebesparingsplicht van bedrijven zodat de voorziene besparing ook echt kan optreden. Hier zetten we dus ook blijvend op in. 

3 Mobiliteit

Zoals in de Omgevingsvisie beschreven beperkt de opgave op het gebied van mobiliteit zich in de routekaart tot het bieden van voldoende laadmogelijkheden. Inspanningen om voertuigbewegingen te verminderen maken onderdeel uit van het mobiliteitsbeleid. In de tabel hierna zijn de activiteiten op het gebied van mobiliteit samengevat. 

Activiteiten mobiliteit tot 2030

Opgave

Activiteit

Status

Planning

Bijdrage doelstelling in ton COreductie*

Mate van zekerheid

Verbinding 

Beschikbaarheid laadinfrastructuur

Reguliere uitrol laadinfra middels vastgesteld beleid

Loopt

Doorlopend 

RB

4

Ruimtelijke ordening

Beschikbaarheid laadinfrastructuur

Snelladers personenwagens en logistieke voertuigen - zoeken naar locaties aan de rand van het centrum en op locaties bij bijvoorbeeld tankstations

Start 2026

ntb 

RB

4

Ruimtelijke ordening, economie en ZE-Zone 

Beschikbaarheid laadinfrastructuur

Logistiek Laadplein BTA12

Loopt

Start 2025 -2026

RB

4

ZE-Zone

Beschikbaarheid laadinfrastructuur

Verkenning laadoplossingen wijken met mandelige parkeerplaatsen (zoals Kernhem)

Wordt in Q1 2026 opgestart

Wordt in Q1 2026 opgestart

RB

5

Ruimtelijke ordening

Beschikbaarheid laadinfrastructuur

P&R-garage station Ede-Wageningen voorzien van laadinfra

Loopt

Oplevering Q2 2026

RB

5

Project Spoorzone

Stimuleren uitstootvrije mobiliteit

Implementeren van uitstootvrije mobiele werktuigen in aanbestedingen voor ruimtelijke projecten en beheer openbare ruimte (Programma Schoon en Emissieloos Bouwen)

Gestart

Doorlopend

RB

3

Ruimtelijke projecten en Beheer openbare ruimte

Stimuleren uitstootvrije mobiliteit

Verduurzamen van eigen wagenpark

Loopt

2025 – 2028

84

3

 

*RB staat voor randvoorwaardelijke bijdrage. NM staat voor niet meetbaar. 

Daarnaast wordt ook ingezet op deelmobiliteit maar dit maakt zoals eerder beschreven niet direct onderdeel uit van deze routekaart. 

Conclusie haalbaarheid doelstellingen 2030 mobiliteit
Voor mobiliteit is de invloed van de gemeente, zoals ook in de Omgevingsvisiebenoemd, beperkt. Voor het bepalen van het doelbereik in 2030 hebben we ons in dan ook gebaseerd op de landelijke prognoses. De aanname is dat wanneer we als gemeente voldoende faciliterende randvoorwaardelijke activiteiten inzetten we deze autonome landelijke ontwikkeling kunnen volgen. 

4 Opwek elektriciteit

Activiteiten opwek elektriciteit tot 2030
In de Omgevingsvisiehebben we de opgave op het gebied van duurzame elektriciteit beschreven. Die opgave bestaat uit het opwekken van duurzame elektriciteit (kleinschalig en grootschalig) en het voorkomen van (de gevolgen van) netcongestie. In de tabel hierna zijn activiteiten opgenomen die we tot 2030 willen uitvoeren. 

Activiteiten opwek elektriciteit tot 2030

Opgave

Activiteit

Status

Planning

Bijdrage doelstelling in TJ opwek per jaar*

Mate van zekerheid

Verbinding 

Kleinschalige opwek

SolarCarport Gemeentewerf

Loopt

2026 

0,5

5

Maatschappelijk vastgoed 

Kleinschalige opwek

Verdere ontwikkeling EnergieWEB en kennisdeling over lokaal energie delen 

Loopt

Doorlopend

RB

5

Maatschappelijk vastgoed

Kleinschalige opwek

Energiedelen particulieren

Loopt

2026 en verder

RB

4

Sociaal

Kleinschalige opwek

Faciliteren Energyhubs op bedrijventerreinen

Loopt

Doorlopend

RB

3

Economie

Kleinschalige opwek

Faciliteren innovatieve vormen van opwek duurzame elektriciteit

Loopt

2025 - 2026

NM

2

Landbouw, economie

Grootschalige opwek

Zonneveld vliegveld Deelen

Verkenning

Afhankelijk van Defensie

47,5

1

Ruimtelijke ordening

Grootschalige opwek

Zonnelint A12

Loopt

Tender in 2025

5,4

2

Ruimtelijke ordening, Natuur

Grootschalige opwek

Volgen ontwikkelingen grootschalige opwek en afronden bestaande projecten die vergund zijn

Loopt

Doorlopend

61

3

Ruimtelijke ordening

Grootschalige opwek

Aanwakkeren lokale energiegemeenschappen voor opwek en delen elektriciteit

Start najaar 2025

Doorlopend

RB

3

Sociaal domein

Grootschalige opwek

Benaderen dakeigenaren van grootste daken om zonnepanelen op grote daken aan te moedigen

Loopt

Doorlopend

158,8

3

Economie 

Grootschalige opwek/ netcongestie

Inrichten integraal overleg openbare ruimte over ondergrond, opweklocaties en ontwikkelingen opslag

Nog niet gestart

Doorlopend

RB

5

Openbare ruimte

Netcongestie 

Netcongestie aanpak (subsidie voor slimme oplossingen)

Loopt

Doorlopend

RB

5

Wonen

Netcongestie

Prioriteitenplanning bestaande bouw

Loopt

Q4 2025 en verder

RB

5

Wonen

Netcongestie

Faciliteren mogelijkheden voor opslag duurzame elektriciteit

Loopt

Doorlopend (samenhang met netcongestie aanpak)

RB

4

Ruimtelijke ordening

*RB staat voor randvoorwaardelijke bijdrage. NM staat voor niet meetbaar. 

Conclusie haalbaarheid doelstellingen 2030 elektriciteit
De tabel toont dat we met de activiteiten waarvan we de bijdrage kunnen bepalen verwachten 273,3 TJ extra op te wekken aan grootschalige opwek. Momenteel (meest recente cijfers uit 2023) wekken we 543 TJ op. Dat betekent dat we met deze inzet in totaal verwachten 816,3TJ aan duurzame elektriciteit op te wekken. Dit is nog niet genoeg om het doel van 929 TJ in 2030 te halen. We verwachten dat het overige deel met de autonome groei kan worden gerealiseerd maar dit zal gezien het aflopen van de salderingsregeling en netcongestie wel onzeker zijn.

Restopgave opwek elektriciteit na 2030
Om klimaatneutraal te zijn in 2050 dienen we in de gemeente Ede voldoende elektriciteit duurzaam op te wekken. Om dit te bereiken zetten we in de eerste plaats in op zoveel mogelijk zonnepanelen op daken. De aanleg van zonnepanelen op daken gaat al hard. Belemmering vormt voornamelijk netcongestie voor grote daken. We zetten daarom in op maatregelen om netcongestie te verhelpen en bezien in 2030 of er meer nodig is om onze ambitie voor de opwek met zonnepanelen op daken te realiseren. 

De verwachting is dat zonnepanelen op daken onvoldoende elektriciteit opwekken om in de totale opgave te voorzien. Er is dus meer nodig, in de vorm van grootschalige opwek. Tot 2030 volgen we de ontwikkelingen maar wordt niet verwacht een grote doorbraak op dit vlak te realiseren. In 2030 maken we de balans opnieuw op en bezien we hoe de restopgave aan grootschalige opwek kan worden gerealiseerd tussen 2030 en 2050.  

5 Wat doen we zelf?

Als gemeente willen we het goede voorbeeld geven en doen wat we zelf kunnen om stappen te zetten richting een klimaatneutraal Ede. Daarvoor zetten we in op de onderdelen die we zelf in beheer hebben op het vlak van gebouwde omgeving, mobiliteit en elektriciteit. 

Gebouwde omgeving: gemeentelijk vastgoed
In totaal wordt er in de publieke dienstverlening voor ongeveer 300 TJ aan aardgas gebruikt. Veel van de gebouwen zijn eigendom van de gemeente Ede. Denk aan buurthuizen en sportfaciliteiten. De gemeentelijke panden worden verduurzaamd volgens de “Routekaart verduurzaming gemeentelijk vastgoed”, vastgesteld in augustus 2022. In deze routekaart wordt aangegeven hoe en in welk tempo het aardgasverbruik in het gemeentelijke maatschappelijk vastgoed tot nul kan worden gereduceerd. Overig maatschappelijk vastgoed loopt mee in de buurtgerichte aanpak in het kader van de warmtetransitie of verduurzaamd op eigen initiatief.

Mobiliteit: eigen wagenpark van de gemeente
Als gemeente hebben we zelf ook voertuigen. Begin 2024 is een plan vastgesteld om dit eigen wagenpark stap voor stap te verduurzamen. Dit moet ertoe leiden dat in 2030 42 van de 48 voertuigen elektrisch worden aangedreven. Uitzondering vormen de terreinwagens van de boswachters waar op dit moment nog geen goed elektrisch alternatief voor is. 

Elektriciteit: zonnepanelen gemeentelijk vastgoed en EnergieWEB
We zetten in op de realisatie van zonnepanelen op gemeentelijk vastgoed. De snelheid waarmee dit kan zal onder meer afhankelijk zijn van netcongestie. In de eerdergenoemde Routekaart verduurzaming gemeentelijk vastgoed wordt hierop ingegaan. 

Om de lokale productie van duurzame elektriciteit verder te stimuleren maken we gebruik van EnergieWEB. Samen met Wageningen, Barneveld, Scherpenzeel en sinds kort ook Nijkerk kopen we met EnergieWEB de elektriciteit die we gebruiken lokaal duurzaam in. Hiermee bieden we projecten voor lokale opwek zekerheid door langdurige contracten en gunstige tarieven te bieden. Ook helpt dit ons om de elektriciteit die we zelf gebruiken uit volledig duurzame opwek te halen. EnergieWEB is een eerste vorm van energie delen. We ontwikkelingen EnergieWEB door. Zo is Nijkerk recent aangesloten. De kennis die we opdoen rondom lokaal energie delen zullen we actief inzetten voor de realisatie van bijvoorbeeld energiegemeenschappen.

Eigen activiteiten: CO2-prestatieladder
Binnen onze eigen bedrijfsvoering maken we gebruik van de CO2-prestatieladder. De CO2-prestatieladder biedt inzicht in de activiteiten waarmee CO2 wordt uitgestoten en bevat doelstellingen om deze stapsgewijs te reduceren. De CO2-prestatieladder helpt de gemeentelijke organisatie zelf dus om klimaatneutraal te worden. In 2023 hebben we reeds 30% van de CO2-uitstoot in 2018 verminderd. Doelstelling in de CO2-presentatieladder is om in 2030 60% van de eigen CO2-uitstoot van de gemeentelijke organisatie te reduceren.

Bijlage I Bijlagen

1 Overzicht doelen en indicatoren

In de tabel hierna is een overzicht opgenomen van alle doelen die terugkomen in de routekaart met indicatoren die voor monitoring kunnen worden gebruikt. 

Overzicht doelen en indicatoren

Thema

Onderwerp

Doel / verwachting

Monitoring

Algemeen

Klimaatneutraal 2050

Doel

100% klimaatneutraal in 2050

Regionale klimaatmonitor (kern111a_co2_tot)

Algemeen

Klimaatneutraal 2030

Doel

55% (ambitie 60%) CO2-reductie in 2030 t.o.v. 1990

Regionale klimaatmonitor (kern111a_co2_tot) maximaal 346 kton voor 55% reductie en maximaal 307 kton voor 60% reductie. 

Algemeen

Klimaatneutraal 2030

Doel

30% methaanreductie in 2030 t.o.v. 2020

Regionale klimaatmonitor (kern114a_obg_ipcc5) maximaal 200 kton in 2030.

Gebouwde omgeving

Besparing warmtevraag 2030

Doel

Maximaal 10% van woningen geldig energielabel in categorie D t/m G. 

Regionale klimaatmonitor, aantal geldige energielabels per categorie

Gebouwde omgeving

Besparing warmtevraag 2030

Doel

Minimaal 50% van woningen geldig energielabel in categorie A, A+, A++, A+++ of A++++. 

Regionale klimaatmonitor, aantal geldige energielabels per categorie

Gebouwde omgeving

Besparing warmtevraag 2050

Doel

Geen woningen met geldig energielabel in categorie D t/m G. 

Regionale klimaatmonitor, aantal geldige energielabels per categorie

Gebouwde omgeving

Besparing warmtevraag 2050

Doel

Minimaal 35% woningen met geldig energielabel in categorie A+, A++, A+++ of A++++.

Regionale klimaatmonitor, aantal geldige energielabels per categorie

Gebouwde omgeving

Besparing warmtevraag 2050

Doel

Maximaal 30% woningen met geldig energielabel in categorie B of C

Regionale klimaatmonitor, aantal geldige energielabels per categorie

Gebouwde omgeving

Energievraag nieuwbouw 2050

Verwachting

Minimaal 70% van nieuwbouwwoningen die tussen 2030 en 2050 worden gebouwd zijn energieneutraal (label A++++)

Regionale klimaatmonitor (wonlabaaaaa)

Gebouwde omgeving

Energievraag nieuwbouw 2030

Verwachting

Minimaal 40% van nieuwbouwwoningen die tussen 2024 en 2030 worden gebouwd zijn energieneutraal (label A++++)

Regionale klimaatmonitor (wonlabaaaaa)

Gebouwde omgeving

Warmtebron 2050

Doel

0 kton CO2 komt vrij voor verwarming van gebouwen

Regionale klimaatmonitor (wongastier3_cor_kton + wonwarmtier2cor_kton + co2_gas_diensten_kton + co2_warmtelev_diensten_kton _routine) 

Gebouwde omgeving

Warmtebron 2030

Doel

Maximaal 98 kton CO2 komt vrij voor verwarming van gebouwen

Regionale klimaatmonitor (wongastier3_cor_kton + wonwarmtier2cor_kton + co2_gas_diensten_kton + co2_warmtelev_diensten_kton _routine)

Gebouwde omgeving

Warmtebron collectieve warmteoplossing 2050 

Doel

Geen biomassaverbranding als warmtebron

Regionale klimaatmonitor (ovbio_th_wkk_tj)

Gebouwde omgeving

Besparing elektriciteitsverbruik (niet warmte en mobiliteit) 2050

Verwachting

20% van huidige elektriciteitsverbruik besparen

Niet meetbaar omdat gecombineerd met elektriciteitsverbruik voor warmte wordt bijgehouden

Gebouwde omgeving

Besparing elektriciteitsverbruik (niet warmte en mobiliteit) 2030

Verwachting

10% van huidige elektriciteitsverbruik besparen

Niet meetbaar omdat gecombineerd met elektriciteitsverbruik voor warmte wordt bijgehouden

Mobiliteit

CO2-uitstoot 2050

Verwachting

Maximaal 30,2 kton CO2 komt vrij tbv mobiliteit

Regionale klimaatmonitor (co2verkverv_kton_fossiel)

Mobiliteit

CO2-uitstoot 2030

Verwachting

Maximaal 183 kton CO2 komt vrij tbv mobiliteit

Regionale klimaatmonitor (co2verkverv_kton_fossiel)

Industrie

CO2-uitstoot 2050

Verwachting

Er komt geen COvrij tbv industrie

Regionale klimaatmonitor (co2_gas_bcdef_kton)

Industrie

CO2-uitstoot 2030

Verwachting

Maximaal 6,3 kton CO2 komt vrij tbv industrie

Regionale klimaatmonitor (co2_gas_bcdef_kton)

Elektriciteit

Opwek duurzame elektriciteit in Ede 2050

Doel

Afhankelijk van landelijke energiemix minimaal tussen 1.372 en 1.792 TJ

Regionale klimaatmonitor (hern_el_tot)

Elektriciteit

Opwek duurzame elektriciteit in Ede 2030

Doel

Minimaal 914 TJ

Regionale klimaatmonitor (hern_el_tot)

Elektriciteit

Zonnepanelen grote daken 2050

Doel

Minimaal 720 TJ per jaar

Regionale klimaatmonitor (zonpv_mkwh_dak_res)

Elektriciteit 

Zonnepanelen kleine daken 2050

Doel

Minimaal 480 TJ per jaar

Regionale klimaatmonitor (zonpvtj_won)

Elektriciteit

Grootschalige opwek 2050

Doel

Minimaal 232 TJ per jaar

Regionale klimaatmonitor (zonpv_mkwh_veld_res + windtjbrutnorm)

2 Overzicht kengetallen voor prognoses

De tabel hierna toont de kengetallen die zijn gebruikt om prognoses te maken voor het energiegebruik en de uitstoot van broeikasgassen in 2030 en 2050 op basis van de voorgestelde richtingen. Per kengetal is steeds aangegeven wat de waarde is, voor welk thema die wordt toegepast en op welke bron een kengetal gebaseerd is. 

Overzicht kentallen

Type

Thema

Waarde

Eenheid

bron

Gas omrekenen m3 - TJ

Gebouwde omgeving

0,00003517

TJ

Energieconsultant, bovenwaarde kub gas

Elektriciteit GWh - TJ

Elektriciteit

3,6

TJ

Regionale Klimaatmonitor, energieverbruik

Warmtevraag per woning (weq)

Gebouwde omgeving

0,027

TJ

Algemene standaard voor hoeveelheid warmte die een woning nodig heeft. 

Aantal woningen 2022

Gebouwde omgeving

52435

#

Ede in Cijfers, woningvoorraad, gemeente Ede

Aantal woningen 2030

Gebouwde omgeving

55000

#

Verwachte groei tot 2030 op basis ambitie om voor 2041 15.000 extra woningen te bouwen. 

Aantal woningen 2050

Gebouwde omgeving

65000

#

Omgevingsvisie Ede: in 2041 15000 extra woningen t.o.v. 2020.

Opwek windmolen 150m per jaar

Elektriciteit

5

GWh

Aanname

Opwek windmolen 250m per jaar

Elektriciteit

20

GWh

Aanname

Opwek windmolen 30m per jaar

Elektriciteit

30

MWh

EAZ Wind

Opwek zon op land per hectare per jaar

Elektriciteit

1

GWh

NVDE

Opwek zon op dak groot per hectare per jaar

Elektriciteit

0,75

GWh

Aanname, productie is iets lager dan op land vanwege hellingshoek. 

Opwek zon op dak klein per dak per jaar

Elektriciteit

4000

kWh

huidige systemen gemiddeld op basis ervaringen gemeente

Gemiddeld jaarverbruik hybride warmtepomp

Gebouwde omgeving

1900

kWh

ANWB 

Gemiddeld jaarverbruik elektrische warmtepomp

Gebouwde omgeving

3200

kWh

Milieucentraal

Gemiddeld jaarverbruik hybride warmtepomp

Gebouwde omgeving

0,00684

TJ

Berekening

Gemiddeld jaarverbruik elektrische warmtepomp

Gebouwde omgeving

0,01152

TJ

Berekening

Besparing warmtevraag per woning in 2030 en 2050

Gebouwde omgeving

20

%

Aanname op basis verwachte isolatiemaatregelen en verbeteringen in energielabel. 

Elektriciteitsverbruik aquathermie per weq per jaar

Elektriciteit

0,00951754

TJ

Stowa

Elektriciteitsverbruik geothermie per weq per jaar

Elektriciteit

0,00675

TJ

Bodemenergie Kennisplatform

Aantal km per personenauto per jaar

Mobiliteit

11000

km

CBS

Verbruik per 100 km elektrische auto

Mobiliteit

18

kWh

EV Kenniscentrum

Verbruik per elektrische auto per jaar

Mobiliteit

0,007128

TJ

Berekening

Aantal km per bestelauto

Mobiliteit

18000

km

CBS

Verbruik per 100 km bestelauto

Mobiliteit

22

kWh

aanname op basis dat het hoger ligt dan voor personenauto 

Verbruik per elektrische bestelauto per jaar

Mobiliteit

0,014256

TJ

Berekening

Aantal km elektrische vrachtwagen per jaar

Mobiliteit

70000

km

Lager dan gemiddelde van vrachtwagens vanuit aanname dat eerst vrachtwagens met kortere afstanden worden geëlektrificeerd 

Verbruik per km

Mobiliteit

1,2

kWh

Blog Johnny Nijenhuis  

Verbruik per elektrische vrachtwagen

Mobiliteit

0,3024

TJ

Berekening

Aantal km per taxi per jaar

Mobiliteit

60000

km

KNV 

Verbruik per 100 km elektrische taxi

Mobiliteit

18

kWh

EV Kenniscentrum

Verbruik per elektrische taxi

Mobiliteit

0,03888

TJ

Berekening

CO2 opslag hectare bos

Natuur

0,01

kton per jaar per ha

Staatsbosbeheer

Aanleg extra (compensatie) bos

Natuur

30

ha

Fiche VLGG voor foodvalley 100 ha, aanname dat 30 ha daarvan in Ede

Aandeel wind op zee +kernenergie in 2023

Elektriciteit

2%

%

CBS

Aandeel wind op zee + kernenergie in 2030

Elektriciteit

52%

%

Ministerie EZK, Nationaal Plan Energiesysteem, pagina 48

Aandeel wind op zee in 2050

Elektriciteit

57%

%

Ministerie EZK, Nationaal Plan Energiesysteem, pagina 48

Aandeel opwek op land in 2050

Elektriciteit

36%

%

Ministerie EZK, Nationaal Plan Energiesysteem, pagina 48

Aandeel overig in 2050

Elektriciteit

7%

%

Ministerie EZK, Nationaal Plan Energiesysteem, pagina 48

Toename elektriciteitsvraag industrie in 2050 tov 2030

Industrie

30%

%

Ministerie EZK, Nationaal Plan Energiesysteem, pagina 48

Elektriciteitsvraag industrie 2050

Industrie

754,65

TJ

berekend

Toename elektriciteitsvraag industrie in 2030 tov 2018

Industrie

50%

% tov 2018

EV Kenniscentrum

Elektriciteitsvraag industrie 2030

Industrie

580,5

TJ

berekend

Afname aardgasverbruik industrie t.o.v. 2018

Industrie

-55%

%

volgen landelijke trend klimaatakkoord --> daarvoor 50% meer elektra t.o.v. 2018 nodig: EV Kenniscentrum

Afname aardgasverbruik industrie t.o.v. 2018

Industrie

112,5

TJ

berekend

Emissiefactor aardgas

Algemeen

0,0562

kton/TJ

CO2 emissiefactoren.nl

Uitstoot per fossiele personenauto

Mobiliteit

0,00213247

kton 

Berekening op basis huidige uitstoot en aanname dat vloot 30% schoner wordt

Uitstoot per fossiele lichte bedrijfsauto

Mobiliteit

0,00364972

kton

Berekening op basis huidige uitstoot en aanname dat vloot 30% schoner wordt

Uitstoot per fossiele zware bedrijfsauto

Mobiliteit

0,02763562

kton

Berekening op basis huidige uitstoot en aanname dat vloot 30% schoner wordt

Besparing elektriciteitsverbruik gebouwde omgeving 2030

Gebouwde omgeving

10%

%

Doelstelling huidige routekaart 

Besparing elektriciteitsverbruik gebouwde omgeving 2050

Gebouwde omgeving

20%

%

Inschatting  op basis prognose KEV

Prognose laadpunten totaal 2030

Mobiliteit

10.956

#

Elaad.io

Prognose laadpunten totaal 2050

Mobiliteit

32.787

#

Elaad.io

Prognose elektrische auto’s totaal 2030

Mobiliteit

14.458

#

Elaad.io

Prognose elektrische auto’s totaal 2050

Mobiliteit

78.924

#

Elaad.io

Elektriciteitsverbruik BENG-woning

Gebouwde omgeving

2.000

kWh

Inschatting  op basis prognose Klimaat en Energie Verkenning (KEV)

Elektriciteitsverbruik 0-op-de-meter woning

Gebouwde omgeving

0

kWh

Inschatting 

Elektriciteitsverbruik compensatie EV-woning

Gebouwde omgeving

-5.000

kWh

Inschatting 

Warmtevraag per m2 label A++++ woning

Gebouwde omgeving

0

kWh

Woninglabel.nl

Warmtevraag per m2 label A+++ woning

Gebouwde omgeving

25

kWh

Woninglabel.nl

Warmtevraag per m2 label A++ woning

Gebouwde omgeving

63

kWh

Woninglabel.nl

Warmtevraag per m2 label A+ woning

Gebouwde omgeving

90

kWh

Woninglabel.nl

Warmtevraag per m2 label A woning

Gebouwde omgeving

133

kWh

Woninglabel.nl

Warmtevraag per m2 label B woning

Gebouwde omgeving

175

kWh

Woninglabel.nl

Warmtevraag per m2 label C woning

Gebouwde omgeving

220

kWh

Woninglabel.nl

Warmtevraag per m2 label D woning

Gebouwde omgeving

270

kWh

Woninglabel.nl

Warmtevraag per m2 label E woning

Gebouwde omgeving

313

kWh

Woninglabel.nl

Warmtevraag per m2 label F woning

Gebouwde omgeving

358

kWh

Woninglabel.nl

Warmtevraag per m2 label G woning

Gebouwde omgeving

400

kWh

Woninglabel.nl

Gemiddelde aantal personen in huishouden met kinderen

Gebouwde omgeving

2,3

Aantal

Ede in Cijfers, Bevolking, gemeente Ede

Gemiddeld oppervlakte woning in Ede

Gebouwde omgeving

117

m2

CBS 

Warmtevraag label A++++ woning

Gebouwde omgeving

0

kWh

berekend

Warmtevraag label A+++ woning

Gebouwde omgeving

2.918

kWh

berekend

Warmtevraag label A++ woning

Gebouwde omgeving

7.296

kWh

berekend

Warmtevraag label A+ woning

Gebouwde omgeving

10.506

kWh

berekend

Warmtevraag label A woning

Gebouwde omgeving

15.467

kWh

berekend

Warmtevraag label B woning

Gebouwde omgeving

20.429

kWh

berekend

Warmtevraag label C woning

Gebouwde omgeving

25.682

kWh

berekend

Warmtevraag label D woning

Gebouwde omgeving

31.518

kWh

berekend

Warmtevraag label E woning

Gebouwde omgeving

36.480

kWh

berekend

Warmtevraag label F woning

Gebouwde omgeving

41.733

kWh

berekend

Warmtevraag label G woning

Gebouwde omgeving

46.694

kWh

berekend

Totale warmtevraag woningen nu

Gebouwde omgeving

3.428

TJ

berekend

Totale warmtevraag woningen 2030

Gebouwde omgeving

2.947

TJ

berekend

Totale warmtevraag woningen 2050

Gebouwde omgeving

1.695

TJ

berekend

Aandeel reguliere openbare oplaadpunten tov (semi)openbaar

Mobiliteit

67%

%

Uitgangspunt gemeente

Outlook (semi) publieke oplaadpunten 2030

Mobiliteit

3.280

Aantal

Elaad.io

Outlook (semi) publieke oplaadpunten 2050

Mobiliteit

10.649

Aantal

Elaad.io

Outlook snellaadpunten 2030

Mobiliteit

128

Aantal

Elaad.io

Outlook snellaadpunten 2050

Mobiliteit

373

Aantal

Elaad.io

Aantal publieke laadpunten 2024

Mobiliteit

732

Aantal

Inschatting gemeente Ede

CO2 opslag per boom groot

Natuur

0,05

t/boom/jr

WUR, factsheet agroforesty

CO2 opslag per boom klein

Natuur

0,025

t/boom/jr

WUR, factsheet agroforesty

CO2 opslag per strekkende meter struweel

Natuur

0,01

t/m2/jr

WUR, factsheet agroforesty

Onbenutte capaciteit Zon ivm netcongestie

Elektriciteit

20%

%

Gesprek netbeheerder