Besluit van de burgemeester van de gemeente Den Helder, houdende nadere regels voor registratie van nachtverblijf in jachthavens gemeente Den Helder

Ondertekening

Handhavingsmatrix ‘Nadere regels nachtregistratie in jachthavens’

De beleidsregels geven de kaders aan hoe een begunstigingstermijn/dwangsom per geval/situatie te bepalen. Uiteraard blijft er ruimte om in voorkomende gevallen, gemotiveerd, van deze beleidsregels af te wijken. Bijvoorbeeld wanneer een dwangsom onredelijk hoog blijkt (niet in verhouding staat tot de overtreding) dan wel de begunstigingstermijn onredelijk kort (te kort om overtreding ongedaan te kunnen maken). Het is immers onmogelijk om alle soorten en maten aan overtredingen vooraf volledig in een document te benoemen.

De algemene beginselen van behoorlijk bestuur vereisen dat een bestuursorgaan motiveert waarom voor bestuursdwang of een dwangsom (en de hoogte daarvan) wordt gekozen en ook dient de begunstigingstermijn te worden onderbouwd. Hoewel de jurisprudentie aangeeft dat de gemeente hier een ruime mate van beleidsvrijheid toekomt, mag een begunstigingstermijn niet onhaalbaar kort zijn, maar ook niet dermate lang dat sprake is van een verkapte gedoogconstructie. Een dwangsom mag niet zo laag zijn dat het erop lijkt dat de overtreding daarmee ‘afgekocht’ kan worden, maar mag ook niet dusdanig hoog zijn, dat deze niet in verhouding staat tot de overtreding en de kosten die gemoeid zijn met het ongedaan maken hiervan. De rechter toetst of een begunstigingstermijn en een dwangsom niet onredelijk zijn. Dit is overigens niet snel het geval. Wel dient de keuze, al is het summier, te worden gemotiveerd.

Opbouw van herstellende maatregelen

De gradaties als genoemd in onderstaande matrix hebben betrekking op een zekere mate van verwijtbaarheid. Bij ‘lichte’ misstanden is er sprake van een eerste overtreding en een verminderde mate van verwijtbaarheid. Zo kan het voorkomen dat een aanbieder van een jachthaven een identiteitsbewijs vergeet mee te nemen wanneer deze naar de jachthaven gaat. Bij deze overtreding zal te allen tijde een herstelmogelijkheid worden gegeven en de mogelijkheid worden geboden deze terstond alsnog op te halen. De gemeente heeft niet als doel te sanctioneren maar heeft wel behoefte aan een dwingende mogelijkheid tot het herstellen van de situatie. Bij ‘normale’ misstanden is er sprake van verwijtbaarheid of herhaling van een eerdere overtreding binnen drie jaar na de eerste overtreding. Men is eerder gewezen op de misstand en heeft mogelijkheid gehad de situatie te herstellen of de situatie anders in te richten. Bij ‘ernstige’ misstanden is er sprake verwijtbaarheid en is sprake van een combinatie van overtredingen dan wel sprake van herhaling op herhaling binnen drie jaar na de eerste overtreding. Men is meermaals gewezen op de misstand en heeft meermaals de mogelijkheid gehad de situatie te herstellen of de situatie anders in te richten.

Cumulatie

Indien sprake is van een combinatie van overtredingen kan ervoor worden gekozen de dwangsommen bij elkaar op te tellen. Indien daar niet voor wordt gekozen zal in als uitgangspunt de dwangsom worden aangehouden voor de zwaarste overtreding en derhalve de hoogste dwangsom. Bij het uiteindelijk opleggen van de sancties wordt afhankelijk van de situatie, en met de juiste onderbouwing, gekeken naar het uiteindelijke sanctiebedrag. Wat betreft de begunstigingstermijn zal de langste bij een van de overtreding behorende begunstigingstermijnen worden aangehouden.

Het niet naleven van verplichting tot het deugdelijk gebruik van het Nachtregister levert in de basis de volgende sancties op:

Toelichting bij Beleidsregels voor nachtregister in jachthavens

Inleiding

Iedereen die er een beroep of gewoonte van maakt nachtverblijf aan te bieden aan personen is verplicht een nachtregister bij te houden volgens een door de burgemeester aangewezen model. De wettelijke grondslag hiervoor is opgenomen artikel 438, eerste lid van het Wetboek van Strafrecht (WvSr) en artikel 2:38 van de Algemene plaatselijke verordening Den Helder 2021 (Apv). In deze beleidsregels wordt beschreven op welke wijze de uitvoering en handhaving van het nachtregister plaats dient te vinden.

Aanleiding

Jachthavens vormen kwetsbare plaatsen voor ondermijnende criminaliteit, zoals het aan land brengen van verdovende middelen of witwassen. Den Helder heeft een open verbinding naar zee en de landgrenzen. Bij bekende smokkelmethoden, zoals de ‘drop-off methode’, wordt gebruikgemaakt van kleinere bootjes om smokkelwaar aan land te brengen. Ambtshalve is bekend dat dergelijke droppingen op de Noordzee plaatsvinden. In jachthavens blijkt er vaak een beperkte mate van toezicht aanwezig.

Vanuit aanbevelingen van het integrale project Maritieme smokkel in Noord-Holland komt verder naar voren dat een deugdelijk digitaal nachtregister voor jachthavens verplicht moet worden. Ook in de jachthavens van Den Helder ontbreekt veelal een goede registratie van bezoekers. Bezoekers met verkeerde intenties kunnen zo anoniem aanwezig zijn en uit het zicht van de overheid verboden handelingen uitvoeren. Hierdoor is de behoefte ontstaan om een kwaliteitsslag te maken en middels het aanbieden van een eenduidig, kwalitatief goed digitaal nachtregister verbetering aan te brengen in de registratie van bezoekers.

Het digitaal nachtregister biedt daarnaast meerdere praktische voordelen: bij calamiteiten of noodsituaties hebben hulpdiensten direct inzicht in het aantal aanwezige personen en de contactgegevens van de hoofdboeker, wat snelle en gerichte hulpverlening mogelijk maakt. Voor de gemeente en aanbieders van nachtverblijf wordt de heffing van toeristenbelasting eenvoudiger en transparanter, doordat het aantal overnachtingen nauwkeurig kan worden geregistreerd. Ook draagt het systeem bij aan efficiëntie in toezicht en handhaving, doordat gegevens betrouwbaar, uniform en deels op afstand kunnen worden ingezien, en manipulatie achteraf wordt beperkt. Zo ontstaat een veiliger, beter beheersbaar en transparant beheer van jachthavens.

In 2023 heeft de burgemeester besloten tot aanschaf van één digitaal nachtregister voor de aanbieders van nachtverblijf in jachthavens. In de praktijk blijkt dat verschillende aanbieders op dit moment gebruik maken van verschillende versies. Dit varieert van een papieren invulling zoals het registreren op een kladblok tot een formulier. Ook zijn er enkele jachthavens die werken met een digitaal systeem. Wat hierbij opvalt is dat verplichte gegevens niet worden uitgevraagd en dat een identiteit vrijwel nooit wordt overlegd. In geval men toch een naam noteert, is dat op basis van een verklaring en niet op basis van een identiteitsbewijs. Met de verplichting tot gebruik van het digitale nachtregister biedt de gemeente Den Helder een systeem waarmee naast een deugdelijke registratie ook andere voordelen worden behaald. Dit digitale nachtregister wordt gratis aangeboden aan de aanbieders van een nachtverblijf in jachthavens.

Argumenten

De aanleiding voor het implementeren van het nachtregister is als volgt:

• ▪

  Bij calamiteiten weten hulpverleningsinstanties wie er op dat moment gebruik maakt van het nachtverblijf;

• ▪

  Eén uniform systeem zorgt voor eenduidigheid in de wijze van registreren. Het zorgt ervoor dat (verplichte) gegevens niet worden vergeten/onbekend blijven, dit verhoogt de kwaliteit van registratie;

• ▪

  Moderne en professioneel georganiseerde indruk richting bezoekers;

• ▪

  De aanbieder wordt gefaciliteerd in een systeem dat eenvoudig via de website kan worden benaderd en heeft hier zelf geen kosten aan;

• ▪

  Het aanbieden van een deugdelijk digitaal nachtregister vermindert de kans op fraude doordat gegevenswijziging tot in zekere mate beperkt is;

• ▪

  Door deugdelijke registratie ontstaat er zicht op wie er waar op welk moment gebruik maakt van nachtverblijven. Personen die onder de radar willen blijven hebben minder kans om onopgemerkt in jachthavens te verblijven of deze te misbruiken voor criminele activiteiten;

• ▪

  Het nachtregister heeft naast verplichte invulvelden ook mogelijkheid tot het noteren van andere zaken als signalen van ondermijnende criminaliteit;

• ▪

  Toezichthouders kunnen een deel van het toezicht op afstand verrichten en kunnen ter plaatse met een tablet alle gegevens controleren;

• ▪

  De toeristenbelasting kan eenvoudig en meetbaar in kaart worden gebracht. De aanbieder kan eenvoudig een PDF-overzicht van boekingen genereren welke kan worden aangeleverd ten behoeve van gemeentelijke belastingen;

• ▪

  De aanbieder heeft met het systeem mogelijkheid overzichten te generen van globale geanonimiseerde bezoekersgegevens en van bezetting, verblijfsduur en piekperiodes. Dit kan helpen bij marketing.

Digitaal nachtregister

Het digitale nachtregister dat dient te worden gebruikt betreft DNR 2.0. Dit digitale nachtregister is verplicht om te gebruiken voor drie jaar ingaande vanaf de inwerkingtreding. Na drie jaar zal het gebruik worden geëvalueerd. Het digitale nachtregister is bereikbaar via: denhelder.nachtregister.app. Aanbieders kunnen via de website een account aanmaken en het register gebruiken.

Bevoegdheden van de toezichthouder

Betreden van plaatsen

Bij het toezichthouden op overtreding van het nachtregister moeten toezichthouders toegang krijgen tot de jachthaven en het havenkantoor.

Een toezichthouder is op basis van artikel 5:15 Algemene wet bestuursrecht bevoegd, met medeneming van de benodigde apparatuur, elke plaats te betreden met uitzondering van een woning zonder toestemming van de bewoner.

In geval er (bij uitzondering) toch een woning moet worden binnengetreden. Hierbij kan men denken aan een boot waar men feitelijk op woont. Het betreden van woningen is zonder toestemming van de bewoner niet toegestaan. De bewoner moet dus om toestemming zijn gevraagd. Daarbij moet de reden en het doel van het binnentreden worden vermeld. Zonder toestemming van de bewoner kan er in het kader van toezicht wel een machtiging door de burgemeester worden afgegeven. Dit gebeurt op grond van artikel 6:3 APV en de Algemene wet op het binnentreden (Awbi). Hiertoe wordt slechts overgegaan indien het doel waartoe wordt binnengetreden, het binnentreden zonder toestemming van de bewoner redelijkerwijs vereist.

Het middel kan alleen worden ingezet indien:

• ▪

  het vermoeden van een illegale situatie voldoende serieus is en

• ▪

  het voor de bevestiging van dit vermoeden redelijkerwijs noodzakelijk is dat toegang wordt verkregen tot die woning, omdat geen minder ingrijpende middelen aanwezig zijn.

Tegen de machtiging kan bezwaar worden gemaakt door de bewoner.

Het toezicht zal zich echter primair richten op de aanbieder en de wijze van gebruik van het nachtregister.

Vorderen van inlichtingen (art. 5:16 Awb )

Een toezichthouder is bevoegd om van een ieder inlichtingen te vorderen. Dit moet verband houden met het toezicht op de naleving van het desbetreffende wettelijke voorschrift. In dit kader zijn het taakvervullingscriterium en de medewerkingsplicht van belang.

Vorderen van inzage van identiteitsbewijs (art. 5:16a Awb )

Een toezichthouder is bevoegd om personen inzage te vorderen van een identiteitsbewijs als bedoeld in artikel 1 van de Wet op de identificatieplicht. Het niet voldoen aan de identificatieplicht levert een strafbaar feit op (art. 447e WvSr). Personen kunnen in dit geval primair de aanbieder of de beheerder van een jachthaven zijn en bij uitzondering een bezoeker.

Vorderen van inzage in zakelijke gegevens en bescheiden (art. 5:17 Awb )

Een toezichthouder is bevoegd inzage te vorderen van zakelijke gegevens en bescheiden. Hij kan hiervan kopieën maken. Als dat ter plaatse niet lukt, kan hij voor het doel om kopieën te maken de gegevens en bescheiden voor korte tijd meenemen tegen een door hem af te geven schriftelijk bewijs. De toezichthouder moet duidelijk maken wat hij precies wil inzien en met welk doel. De toezichthouder kan in de praktijk dus inzage vorderen in het digitaal nachtregister.

Medewerkingsplicht

Eenieder is verplicht aan een toezichthouder binnen de door hem gestelde redelijke termijn alle medewerking te verlenen die deze redelijkerwijs kan vorderen bij de uitoefening van zijn bevoegdheden. Bewust geen medewerking verlenen is een strafbaar feit (art. 184 WvSr).

Wijze van toezicht

De toezichthouder maakt slechts gebruik van zijn bevoegdheid tot controle voor zover dit redelijkerwijs voor de vervulling van zijn taak noodzakelijk is. De controle op naleving van de nadere regels dient in de basis op locatie te worden gedaan. Als aanvulling op dit toezicht kan de toezichthouder digitaal op afstand toezicht uitvoeren. Toezicht wordt uitgevoerd voor daarvoor aangewezen toezichthouders voor de Algemene plaatselijke verordening 2019 van Den Helder.

Afwijkingsbevoegdheid

De burgemeester heeft bij zijn besluitvorming over een te treffen maatregel een inherente afwijkingsbevoegdheid. De stappen in de handhavingsmatrix gelden als uitgangspunt. Deze is afzonderlijk opgenomen als bijlage bij deze nadere regels. Als de feiten en omstandigheden van het specifieke geval hiertoe aanleiding geven, kan de burgemeester afwijken van de uitgangspunten (artikel 4:84 Awb).