Integraal veiligheidsbeleid Gemeente Hillegom 2024-2027

Geldend van 23-01-2026 t/m heden

Intitulé

Integraal veiligheidsbeleid Gemeente Hillegom 2024-2027

Voorwoord

Onze inwoners beoordelen de veiligheid in Hillegom gemiddeld met een 7,5. Daar ben ik blij om. Je veilig voelen is een belangrijke voorwaarde om fijn te wonen, te werken en te leven.

Helaas voelt 13% van onze inwoners zich wel eens onveilig.

Inwoners voelen zich onveilig in het verkeer, of wanneer zij in de avond door het centrum of parken lopen. Een vijfde van onze inwoners verwacht binnen een jaar slachtoffer te worden van digitale criminaliteit. Ik vind het belangrijk dat we onveiligheidsgevoelens doen afnemen door een stevige aanpak. Hier hoort een actieve houding van de gemeente op het gebied van veiligheid bij.

Hoe wij dit willen doen kunt u terugvinden in voorliggend Integraal veiligheidsbeleid 2024-2027. Hierin staan de thema’s waar we ons de komende vier jaar op gaan richten. In de afgelopen beleidsperiode is er in goede harmonie samengewerkt aan veiligheid. We hebben stappen gezet, onder andere met betrekking tot de aanpak van ondermijning en het voorkomen van jeugdoverlast. Door het voeren van eenduidig beleid in de afgelopen jaren zijn de meeste vraagstukken goed in beeld. Het is van belang dat we voldoende inzet blijven plegen, maar we kunnen niet overal evenveel op inzetten. Daarom moeten we prioriteren. Om dat te doen hebben we inwoners en gemeenteraadsleden gevraagd: Hoe beleven zij de veiligheid in Hillegom en waar moet extra aandacht aan besteed worden? Daarnaast zijn landelijke, regionale en lokale trends op het gebied van veiligheid geanalyseerd, alsmede het coalitieakkoord ‘Met trots vooruit’. De uitkomst hiervan is meegenomen in dit beleidsplan. De komende vier jaar zijn onze prioriteiten ‘Jeugd en veiligheid’, ‘Georganiseerde ondermijnende criminaliteit’, ‘Zorg en veiligheid’ en ‘Digitale veiligheid’.

Op alle prioriteiten is een complete aanpak noodzakelijk. Of het nu gaat om de aanpak van personen met verward gedrag, woonoverlast of voldoende zicht krijgen op malafide ondernemers. Samenwerking met onze partners is van essentieel belang voor een goede, sluitende aanpak. Ook onze partners hebben te maken met uitdagingen; denk aan capaciteitsproblemen, wisselend personeel en wachtlijsten in de zorg. We moeten elkaar scherp houden en altijd gezamenlijk zoeken naar een oplossing of aanpak. De wereld om ons heen verandert, wordt complexer. Uitdagingen waar wij graag onze schouders onder zetten. We hebben een lange adem, vertrouwen en goede samenwerking nodig om tot een oplossing te komen.

Ik zet mij daar de komende tijd met alle betrokkenen graag voor in.

Arie van Erk, Burgemeester

Inleiding

In het Integraal veiligheidsbeleid 2024-2027 staan doelen en ambities benoemd op het gebied van veiligheid. Voor de komende periode zetten wij extra in op de prioriteiten ‘Jeugd en veiligheid’, ‘Georganiseerde ondermijnende criminaliteit’, ‘Zorg en veiligheid’ en ‘Digitale veiligheid’. De doelstellingen binnen deze prioriteiten dragen bij aan de algemene ambitie:

Het hebben van een integrale aanpak op diverse terreinen, waarmee we voorbereid zijn op crisissen, nieuwe en bestaande vormen van criminaliteit en overlast. Daarnaast houden we voor traditionele criminaliteitsvormen het huidige veiligheidsniveau op peil.

Leeswijzer

Het eerste hoofdstuk beschrijft de geprioriteerde thema’s. Dit zijn de bovengenoemde prioriteiten waar de komende vier jaar extra op ingezet wordt. Elke prioriteit wordt beschreven evenals de ambities en doelen die we ervoor hebben gesteld. Vervolgens worden drie veiligheidsthema’s beschreven, elk bestaand uit verschillende onderwerpen. Dit zijn de thema’s waar wel inzet op plaatsvindt, maar de standaard inzet afdoende is om dit thema te borgen.

Uitvoering

Nadat het IVB 2024-2027 door de gemeenteraad is vastgesteld, wordt in maart 2024 het uitvoeringsprogramma, het Veiligheidsjaarplan, vastgesteld. Het VJP wordt vastgesteld door het college en omvat concrete acties die in samenwerking met interne en externe partners in dat jaar uitgevoerd gaan worden. Er vindt periodiek afstemming met politie plaats over de (inzet op) prioriteiten. Waar nodig wordt ook het Openbaar Ministerie (de driehoek) hierbij betrokken.

Jaarlijks wordt verantwoording over de inzet op veiligheid aan de gemeenteraad afgelegd door middel van de Planning & Control cyclus en het veiligheidsjaarplan.

Wettelijk kader en intern beleid

De burgemeester is verantwoordelijk voor de handhaving van de openbare orde en veiligheid. In de Politiewet artikel 38b staat dat de gemeente minstens een keer per vier jaar haar doelen op veiligheidsgebied vaststelt. Met het voorliggend IVB 2024-2027 voldoet de burgemeester aan deze plicht.

Binnen de gemeente staat veiligheid niet op zichzelf. Het is een thema dat binnen veel verschillende afdelingen naar voren komt. De verwevenheid met de rest van de interne organisatie is groot. De afdelingen Verkeer, Bouw en Woningtoezicht, de boa’s, Ruimtelijke Ontwikkeling, Informatie en Advies (I&A) en Maatschappelijke Ontwikkeling hebben bijvoorbeeld al regelmatig te maken met vraagstukken waar veiligheid een onderdeel van uitmaakt.

Vanuit Openbare Orde en Veiligheid wordt zoveel mogelijk samengewerkt met de betreffende vakafdelingen. Er wordt onder andere gewerkt aan doelen benoemd in het coalitieakkoord.

In 2024 treedt de Omgevingswet in werking.

De komende vier jaar worden gebruikt om delen van het Integraal veiligheidsbeleid te borgen in de uit de Omgevingswet voortvloeiende plannen en visies.

Financiën

Met de jaarlijkse vaststelling van de begroting stelt de raad de financiële kaders voor het veiligheidsbeleid vast. De financiële kaders bepalen mede het ambitieniveau en de mate waarin projecten en programma’s kunnen worden vormgegeven om de veiligheid te borgen en te vergroten. Uitgangspunt van het IVB 2024-2027 is dat de ambities en doelstellingen worden bereikt met bestaande middelen.

Communicatie

De inzet van communicatie draagt bij aan de kenbaarheid en zichtbaarheid van de veiligheidsthema’s en de acties en resultaten die daaruit voortvloeien.

Strategische communicatie is een uitgangspunt dat bij ieder veiligheidsthema terugkomt, ongeacht of dit een prioriteit of thema is. Deze vorm van communicatie zetten we ook in als we samen met onze partners naar buiten treden om zo voor een eenduidige berichtgeving over veiligheidsvraagstukken te zorgen. Hiermee versterken we onze samenwerking en slagkracht. Bovendien laten we als overheid zien dat we integraal samenwerken door transparant te zijn.

Communicatie draagt tevens bij aan de veiligheidsbeleving van inwoners. We blijven gericht en veelvuldig communiceren, met name als wij samen met onze partners acties uitvoeren en beleid realiseren. De berichtgeving hierover vindt plaats via verschillende communicatiemiddelen en de lokale media.

Eén van de uitgangspunten van het college van burgemeester en wethouders en de gemeenteraad is participatie: het betrekken van onze inwoners en andere doelgroepen bij het opstellen van beleid en, waar mogelijk, ook bij de uitvoering hiervan.

We blijven daarom aansluiting zoeken met inwoners, ondernemers en andere doelgroepen door te communiceren over veiligheidsthema’s die hen direct aanspreken en/of aangaan. Het gaat dan om herkenbare onderwerpen zoals bijvoorbeeld woninginbraken.

De inzet van strategische communicatie betekent concreet dat:

  • we samen met onze partners herkenbaar en met een eenduidige centrale communicatieboodschap naar buiten treden;

  • we aansluiten bij de veiligheidsthema’s uit het Integraal veiligheidsbeleid en de communicatie omtrent deze onderwerpen concretiseren in de veiligheidsjaarplannen;

  • we actief blijven communiceren over incidenten en inspelen op actuele ontwikkelingen binnen onze gemeente.

1. Prioriteiten

Het eerste hoofdstuk beschrijft de geprioriteerde thema’s. Dit zijn de prioriteiten waar de komende vier jaar extra op ingezet wordt. Elke prioriteit wordt beschreven evenals de ambities en doelen die we ervoor hebben gesteld.

1.1Jeugd en veiligheid

1.2Georganiseerde ondermijnende criminaliteit

1.3Zorg en veiligheid

1.4Digitale veiligheid

1.1 Jeugd en veiligheid

Jongeren zijn minder vaak betrokken bij strafbare feiten, maar wel vaker bij ernstige feiten. Er zijn zorgen om jongeren die aangetrokken worden door de wereld van het grote geld en zo als jonge aanwas de criminaliteit in glijden. Het gebruik van steekwapens komt vaker voor, waarbij de online wereld een rol speelt in de conflicten die op straat uitgevochten worden.

In de online wereld van jongeren gebeurt veel, van sextortion tot drugshandel, online radicalisering tot rivaliserende jeugdgroepen, die hun ruzies op straat uitvechten.

Het is belangrijk dat de jeugd gezond en veilig opgroeit, waarbij ouders, maar ook de samenleving een verantwoordelijkheid hebben. Wanneer het thuis niet goed gaat of ouders ondersteuning nodig hebben bij de opvoeding, is het belangrijk dat zij goed geholpen worden. De decentralisatie brengt echter uitdagingen met zich mee: wachtlijsten zijn langer geworden en het zorglandschap is niet overal even uitgebreid.

Aandacht voor alcoholen drugsgebruik onder minderjarigen blijft van belang. Via Snapchat of het schoolplein komen jongeren makkelijk aan drugs.

Er worden trends gesignaleerd waarbij ook sociale media van invloed zijn. Dit vraagt een brede blik in de aanpak van deze problematiek, waarbij de digitale wereld een belangrijke rol speelt om trends te signaleren en tijdig actie te ondernemen.

Aantal meldingen van jeugdoverlast in Hillegom neemt weer af.

afbeelding binnen de regeling

Ontwikkelingen in Hillegom

Ook in Hillegom zien we problemen onder de jongeren. We zien dat bepaalde jongeren minder makkelijk aansluiting vinden bij sociaal geldende normen en zich afzetten tegen autoriteit. Ook zijn er jongeren die hulp willen, maar lang op een wachtlijst staan, waardoor hun motivatie voor hulpverlening afneemt.

In de afgelopen jaren zijn meerdere jeugdgroepen behandeld op de Zorgen Veiligheidstafel Jeugd, waarbij de problematiek soms zorgelijk was en een aantal jongeren doorgegroeid is in de criminaliteit. Het is bij deze problematiek van belang om zo vroeg mogelijk in te grijpen.

Het vroegtijdig signaleren van zorgelijk gedrag of signalen door leerkrachten, ouders, jongerenwerkers en boa’s is noodzakelijk om tijdig te kunnen handelen.

Een integrale en sluitende aanpak, bestaande uit preventieve en repressieve maatregelen en nazorg, is hierbij essentieel, zowel vanuit de invalshoek van veiligheid als vanuit zorg en welzijn. Daarbij dient er ook aandacht te zijn voor het gezin. Bij problemen op meerdere leefgebieden is het bieden van een integrale, op het gezin gerichte aanpak van belang om de overdracht van generatie op generatie tegen te gaan.

Middels de Zorgen Veiligheidstafel Jeugd wordt een dergelijke integrale aanpak geboden. Twee gemeentelijke procesregisseurs, zowel vanuit het team Openbare Orde en Veiligheid als Maatschappelijke Ontwikkeling, werken intensief samen.

De Zorgen Veiligheidstafel Jeugd zet in op het voorkomen van jeugdoverlast en jeugdcriminaliteit, maar wil ook jongeren een perspectief bieden bij wie preventie geen mogelijkheid meer is.

Ambitie

Jongeren een veilige omgeving bieden waarin zij zich kunnen ontwikkelen en onderdeel van de samenleving uitmaken.

Dit willen we bereiken:

  • Er is een stevige samenwerking tussen zorgen veiligheidspartners, waarbij ouders en jongeren betrokken zijn. Zorgelijke signalen worden vroegtijdig herkend en aangepakt.

  • Jeugdoverlast in de openbare ruimte blijft op een laag niveau.

  • We kennen elkaar. We zijn een betrouwbare overheid, waar de jongeren terecht kunnen voor hulp. Maar ze worden ook aangesproken als zij overlast veroorzaken.

  • Het contact tussen jongeren en overige inwoners verbetert. Inwoners voelen zich minder vaak onveilig in de buurt van jongeren (indicator Veiligheidsmonitor).

Succes afgelopen beleidsperiode

In de afgelopen periode is de Zorgen Veiligheidstafel Jeugd bestendigd. Deze overlegvorm, waarbij de gemeente de rol van procesregisseur heeft, draagt positief bij aan de kortere lijnen tussen de verschillende partners op zorgen veiligheidsvlak (onder andere politie, hulpverlening, jongerenwerk en onderwijs).

Daarbij ontzorgt de gemeente de partners, door alle randvoorwaarden te regelen. Zo kunnen de partners doen waar zij goed in zijn, namelijk het helpen van jongeren om zich goed te ontwikkelen.

afbeelding binnen de regeling

1.2 Georganiseerde ondermijnende criminaliteit

Bij georganiseerde ondermijnende criminaliteit (kortweg: ondermijning) is sprake van verwevenheid tussen de onderwereld en de bovenwereld, waarbij criminelen gebruik maken van legale (overheids-)voorzieningen.

Deze vorm van criminaliteit is vaak niet zichtbaar, maar heeft wel negatieve maatschappelijke gevolgen voor de inwoners, ondernemers en het openbaar bestuur van onze gemeente.

Ondermijning komt in een grote verscheidenheid aan verschijningsvormen voor. Het gaat om zaken als overlast door drugshandel, misbruik/uitbuiting van personen en criminele investeringen in de bovenwereld. Dit kan leiden tot vervlechting van onderen bovenwereld met verslechtering van het ondernemersklimaat en verpaupering van wijken en buurten tot gevolg.

We staan daarom samen met onze partners schouder aan schouder in de aanpak van georganiseerde criminaliteit die onze samenleving ondermijnt.

De afgelopen jaren is een stevige aanpak ontwikkeld die kan worden voortgezet en uitgebouwd.

Er zijn diverse overlegstructuren opgezet en belangrijke samenwerkingsverbanden gerealiseerd met o.a. politie, OM, Meld Misdaad Anoniem en de Belastingdienst. We hebben mede dankzij de samenwerking met onze veiligheidspartners een steeds betere informatiepositie.

Ontwikkelingen in Hillegom

Ook in Hillegom zien we bovengenoemde vormen van ondermijning, zoals de productie en toenemende handel in drugs en het witwassen van crimineel vermogen. Daarnaast biedt het vele agrarische werk in de Bollenstreek werkgelegenheid aan arbeidskrachten uit het buitenland. Dit kan een voedingsbodem opleveren voor mensenhandel en arbeidsuitbuiting. Omliggende steden als Den Haag, Leiden en Haarlem zetten actief in op de aanpak van ondermijning. Hiermee neemt het risico toe dat criminele activiteiten zich verplaatsen naar onze gemeente. Het HLT basispolitieteam heeft dan ook in haar gebiedsscan 2022 geconcludeerd dat georganiseerde ondermijnende criminaliteit blijvend aandacht behoeft. Om ondermijning tegen te gaan is een integrale werkwijze nodig waarbij signaleren, voorkomen en aanpakken hand in hand gaan.

Inwoners geven aan tevreden te zijn met het sluiten van drugspanden door de burgemeester. De burgemeester is hiertoe bevoegd volgens het recent herziene Damoclesbeleid. Zo wordt de openbare orde hersteld en een duidelijk signaal afgegeven dat er in Hillegom geen plek is voor drugspanden.

Ambitie

We werken samen aan het signaleren, voorkomen en aanpakken van (georganiseerde) criminaliteit die onze samenleving ondermijnt. We zijn een integere, zichtbare en actiegerichte overheid die als één optreedt. We creëren samen met onze partners een omgeving waarin criminelen geen kans hebben. Veiligheid en leefbaarheid staan voorop.

Dit willen we bereiken:

  • We creëren meer en beter zicht op deze vorm van criminaliteit (signaleren).

  • We beperken criminele gelegenheidsstructuren tot een minimum (voorkomen).

  • We pakken deze vorm van criminaliteit consequent aan (aanpakken).

Succes afgelopen beleidsperiode

We hebben veel inzet gepleegd op bewustwording, zowel onder inwoners en ondernemers als onder de medewerkers van HLTsamen, het college en de gemeenteraad. Als inwoners, ondernemers en medewerkers signalen van ondermijning herkennen, kunnen zij dit melden via Meld Misdaad Anoniem (MMA) of intern via de Straatsignaal App.

De inzet op bewustwording heeft meerdere interne meldingen opgeleverd. Ook worden er regelmatig MMA-meldingen gedaan. Zo slaan we de handen in elkaar om ondermijning in Hillegom tegen te gaan.

afbeelding binnen de regeling

1.3 Zorg en veiligheid

Het thema ‘Zorg en veiligheid’ omvat diverse onderwerpen zoals huiselijk geweld, verward gedrag, radicalisering en woonoverlast. In plaats van een puur repressieve aanpak richten we ons tegenwoordig op een gecombineerde benadering met zorg (preventie) en strafrecht (repressie). Door het veiligheidsdomein te verbinden met zorg kunnen we overlast vroegtijdig opsporen en gezamenlijk aanpakken.

Problemen op het gebied van zorg en veiligheid tasten het veiligheidsgevoel van inwoners aan. Het aantal personen met verward of onbegrepen gedrag neemt toe. Het gaat hierbij om mensen die de grip op hun leven (dreigen te) verliezen, waardoor er een risico ontstaat dat zij zichzelf of hun omgeving schade berokkenen. Het zijn vaak inwoners waarbij sprake is van multiproblematiek. Denk hierbij aan complexe aandoeningen in combinatie met schulden, verslaving of dakloosheid. De decentralisatie van de zorgtaken en de bijbehorende bezuinigingen hebben er onder andere toe geleid dat mensen langer dan wenselijk moeten wachten op de benodigde zorg. Hierdoor verschuift de zorgproblematiek regelmatig naar veiligheidsproblematiek. Uiteindelijk krijgt dan ook de omgeving last van het gedrag van deze personen.

De gemeente vervult een regierol om ervoor te zorgen dat de risico’s op overlast, criminaliteit, polarisatie en andere spanningen worden voorkomen of beperkt en dat de overlast of criminaliteit die plaatsvindt effectief wordt bestreden. Dit gebeurt in samenwerking met de inwoners en ketenpartners als politie, Openbaar Ministerie, zorgpartners, woningcorporatie en het Zorg en Veiligheidshuis.

Ontwikkelingen in Hillegom

Ook in Hillegom wordt een toename van het aantal meldingen van personen met verward gedrag geconstateerd. De politie is veel tijd kwijt met het afhandelen van deze meldingen. Sinds 2022 wordt onderzocht hoe de samenwerking tussen zorg en veiligheid verbeterd kan worden door de inzet van de wijk-GGD’er.

De afgelopen jaren hebben we ook gezien dat er maatschappelijk ongenoegen was vanwege de COVID-maatregelen. Maar ook de boerenprotesten hebben in Hillegom gespeeld. Deze signalen moeten we oppakken en de achterliggende gevoelens en belangen in kaart brengen.

Hillegom wil dat haar inwoners de zorg krijgen die zij nodig hebben, maar ook dat er vroegtijdig gesignaleerd wordt wanneer het minder goed gaat met inwoners.

Door de juiste partners in te zetten kan escalatie naar veiligheidsproblematiek voorkomen worden. We zien dat inwoners van Hillegom in verhouding vaker aangemeld worden bij het Zorg en Veiligheidshuis dan het landelijk gemiddelde. Dit laat zien dat de zorgen veiligheidspartners zich bewust zijn van het belang van vroegsignalering en een integrale aanpak om verdergaande problematiek te voorkomen. Ook laat dit zien dat we kwetsbare inwoners in Hillegom hebben, voor wie we oog moeten hebben.

Meldingen personen met verward gedrag in Hillegom is meer dan verdubbeld sinds 2012.

Bron: www.eengezonderhollandsmidden.nl

afbeelding binnen de regeling

Ambitie:

We sluiten aan bij de behoeftes van onze inwoners, waarbij zelfredzaamheid en saamhorigheid voorop staan. Waar nodig wordt maatwerk geboden zodat de overlast beperkt blijft en geen gevoel van onveiligheid ontstaat.

Dit willen we bereiken:

  • Inwoners voelen zich veilig op straat en in hun leefomgeving.

  • De gemeente biedt adequate zorg en maatregelen voor personen die door hun gedrag overlast en onveilige situaties veroorzaken.

  • We zijn op de hoogte van landelijke en regionale ontwikkelingen en passen best practices toe, in afstemming met onze samenwerkingspartners.

Succes afgelopen beleidsperiode

In 2022 is de samenwerking met Buurtbemiddeling Bollenstreek bestendigd. De inzet is gericht op het beëindigen van conflicten tussen buren en buurtgenoten. Er is in het eerste jaar vooral op meerdere langlopende casussen geïnvesteerd. De uitkomst van buurtbemiddeling is veelal positief.

afbeelding binnen de regeling

1.4 Digitale veiligheid

Digitalisering heeft een grote impact op de levens van onze inwoners. Uit de Veiligheidsmonitor 2021 blijkt dat er inmiddels ongeveer net zo veel slachtoffers van online als van offline criminaliteit zijn. Hacken, digitale fraude, WhatsAppfraude, sexting en internetpesten zijn slechts enkele vormen van criminaliteit in het digitale domein. Hoewel de impact daarvan en het risico op slachtofferschap groot is, ontbreekt bij veel mensen de kennis over deze vorm van criminaliteit.

De jeugd wordt relatief vaak slachtoffer van hacken en cyberpesten en is hierbij ook vaker betrokken als verdachte. Ouderen daarentegen lijken meer kwetsbaar voor bijvoorbeeld WhatsApp-fraude en bankhelpdeskfraude. Daarnaast blijkt ook het middenen kleinbedrijf (MKB) steeds vaker slachtoffer te worden van digitale criminaliteit. Steeds meer bedrijven vallen ten prooi aan Business E-mail Compromise (BEC) fraude waarbij cybercriminelen zich in een op maat gemaakte e-mail voordoen als iemand anders om geld of gevoelige bedrijfsinformatie te verkrijgen. Dit kan leiden tot een miljoenenschade voor bedrijven. Het is daarom belangrijk om als gemeente te investeren in de weerbaarheid van inwoners en ondernemers.

Onze snel digitaliserende wereld heeft ook impact op de gemeente. Het leidt niet alleen tot nieuwe mogelijkheden maar ook tot nieuwe uitdagingen op het gebied van privacy en informatieveiligheid. Gegevensbescherming in de breedste zin van het woord is belangrijker dan ooit. De recente technologische ontwikkelingen zoals cloud-diensten, kunstmatige intelligentie (bijvoorbeeld chatbots als ChatGPT), algoritmes, huishoudelijke apparatuur die verbonden is met het internet en andere innovaties zullen onze manier van leven, werken en communiceren ingrijpend blijven veranderen.

Deze enorme vooruitgang brengt naast de nieuwe kansen en mogelijkheden ook grote risico’s met zich mee op het gebied van gegevensbescherming. De toenemende afhankelijkheid van digitale systemen, de groeiende complexiteit ervan en de grote hoeveelheden gegevens die worden verwerkt hebben geleid tot een grote toename van cyberaanvallen en datalekken. Kwaadwillende actoren, zoals hackers, maken gebruik van de nieuwste technieken om deze gevoelige en vertrouwelijke informatie te stelen, systemen te verstoren en schade toe te brengen aan zowel individuen als (overheids-) organisaties. Hier is menselijke onoplettendheid vaak de oorzaak van veel problemen.

Daarnaast is de samenleving is steeds meer afhankelijk van digitale vitale infrastructuren zoals ICT-systemen, communicatiemiddelen en andere technische voorzieningen. Door de digitale afhankelijkheid neemt de kans op verstoringen toe en wordt de impact van cyberincidenten en cybercrisissen steeds groter en onzekerder. Een uitval van deze vitale voorzieningen kan grote gevolgen hebben voor de maatschappij. Denk hierbij aan uitval of overname van op afstand bedienbare bruggen en sluizen, slagbomen bij spoorwegovergangen en verkeerslichten. Ook heeft de toenemende digitalisering een veranderende dynamiek in het optreden van hulpdiensten tot gevolg.

Bij digitale incidenten treden de hulpdiensten niet langer op als ‘first responders’. Deze rol is in dat geval meer weggelegd bij de ICT-beheerders van de vitale infrastructuur. Het is voor de gemeente en haar veiligheidspartners daarom belangrijk om de rollen en verantwoordelijkheden helder voor ogen te hebben.

Ontwikkelingen in Hillegom

Ook in Hillegom worden inwoners en ondernemers de laatste jaren vaker slachtoffer van digitale criminaliteit. Het is daarom belangrijk om als gemeente te investeren in de weerbaarheid van inwoners en ondernemers. Omdat digitale criminaliteit de gemeentegrenzen vaak overstijgt is het belangrijk dat de veiligheidspartners hier samen in optrekken. Voor de gemeente is het van groot belang om de gemeentelijke interne informatiehuishouding en beveiliging op orde te hebben. We moeten voorkomen dat er veiligheidsincidenten en datalekken ontstaan. Dit vraagt voortdurende aandacht en bewustwording van onze medewerkers over informatieveiligheid en privacy. Inwoners, werkzoekenden, werknemers, werkgevers en andere partners moeten er tenslotte op kunnen vertrouwen dat HLTsamen rechtmatig, veilig en zorgvuldig met hun gegevens omgaat.

Ambitie

Wij zijn een digitaal weerbare gemeente, zowel intern als extern. Onze inwoners en ondernemers zijn weerbaar tegen gedigitaliseerde criminaliteit en cybercrime.

Dit willen we bereiken:

  • De gemeente heeft haar eigen digitale huis op orde en vergroot de kennis van interne medewerkers op dit onderwerp.

  • Samen met onze veiligheidspartners vergroten we de weerbaarheid van inwoners en ondernemers op het gebied van digitale criminaliteit.

  • De gemeente is samen met haar (veiligheids-) partners goed voorbereid op cyberincidenten en cybercrisissen.

Succes afgelopen beleidsperiode

Door de online game HackShield aan te bieden aan kinderen tussen de 8 en 12 jaar worden zij weerbaarder op het gebied van cybercriminaliteit en minder snel slachtoffer.

Doordat de spelers hun naasten moeten betrekken bij het spel leren ook zij meer over digitale veiligheid.

Dit doen we in samenwerking met scholen, de politie en de bibliotheek.

afbeelding binnen de regeling

2. Overige veiligheidsthema’s

Onderstaande veiligheidsthema’s zijn niet geprioriteerd omdat ze of niet (meer) veel voorkomen, of er geen extra inzet op nodig is naast de reguliere inzet. Dit betekent niet in dat de impact van de thema’s op inwoners en ondernemers niet groot kan zijn. De onderwerpen zijn geborgd binnen de gemeente en binnen verschillende partners, waardoor er voldoende zicht op is en inzet op gepleegd wordt.

2.1Klassieke criminaliteit

2.2Fysieke veiligheid

2.3Bedrijvigheid en veiligheid

2.1 Klassieke criminaliteit

Klassieke criminaliteit zijn delicten als fietsendiefstal, inbraak in auto’s of woninginbraak. Het zijn de delicten die voor de opkomst van digitale criminaliteit vaak gepleegd werden, maar juist door de opkomst van digitale criminaliteit meer naar de achtergrond verdwijnen. Een aantal van deze delicten hebben een grote impact op slachtoffers, maatschappij en omgeving. Denk hierbij aan misdrijven als woninginbraak, straatroof en overvallen. Deze misdrijven worden ‘High Impact Crimes’ (HIC) genoemd. HICmisdrijven hebben een grote impact op de veiligheidsgevoelens in een buurt.

Daders van HIC-misdrijven vormen vaak een actieve dadergroep en beginnen al op jonge leeftijd met het plegen van criminaliteit. Regelmatig is er in onze regio sprake van ‘mobiel banditisme’. Dit zijn rondtrekkende bendes die in een kort tijdsbestek meerdere delicten in een gebied plegen, zoals inbraken in woningen of bedrijfspanden. Veelal zijn dit mensen zonder vaste woonof verblijfplaats in Nederland, met een opdrachtgever in het buitenland.

Door inwoners en ondernemers te informeren en te adviseren op het gebied van te nemen veiligheidsmaatregelen wordt de kans om slachtoffer te worden van een klassiek misdrijf verkleind.

Veel woningen hebben een Politiekeurmerk, fietsen hebben een goedgekeurd slot en bedrijven hebben vaak een alarminstallatie. We willen slachtofferschap van deze misdrijven zoveel mogelijk voorkomen.

Dat doen we door in te zetten op bewustwording. Zo wordt er extra aandacht geschonken aan het risico op woninginbraak rond vakanties en ook aan het dubbel op slot zetten van je (elektrische) fiets. Dit doen we zowel doorlopend als vraaggericht, bijvoorbeeld wanneer bij bepaalde misdrijven onverwachts een piek wordt gezien. Daarnaast zetten we, waar nodig, cameratoezicht in.

In Hillegom zien we over de afgelopen jaren een afname van het aantal klassieke misdrijven.

Wel wordt er een toename gezien van het aantal gestolen elektrische fietsen. Het inzetten op bewustwording blijft van belang.

afbeelding binnen de regeling

2.2 Fysieke veiligheid

Onder het thema fysieke veiligheid vallen de onderwerpen verkeersveiligheid, brandveiligheid, externe veiligheid en crisisbeheersing. De doelen en aanpak rond deze thema’s staan primair verwoord in bovenlokale beleidskaders en -programma’s, in het bijzonder het Regionaal Beleidsplan en Risicoprofiel van de veiligheidsregio en regionale brandweer.

De Veiligheidsregio Hollands Midden werkt met en voor de gemeente Hillegom aan fysieke veiligheid.

2.2.1. Verkeersveiligheid

Verkeersveiligheid is een maatschappelijk onderwerp dat ons allemaal raakt. Bijna iedereen neemt deel aan het verkeer, wil zich op een prettige manier verplaatsen en weer veilig thuiskomen. De nieuwe visie van de Rijksoverheid staat in het landelijke ‘Veilig van deur tot deur: Strategisch Plan Verkeersveiligheid 2030’. Voor de gemeente Hillegom is de visie op verkeersveiligheid vastgelegd in het Mobiliteitsplan en Uitvoeringsprogramma. Hierbij is aandacht voor de verkeersinrichting, educatie, communicatie en handhaving op het gebied van verkeersveiligheid.

Weggebruikers ervaren vooral gevaarlijk verkeersgedrag als een probleem. Dat geeft irritatie over het niet naleven van de regels. Onveilig rijgedrag levert reële gevaren op, veroorzaakt een gevoel van onveiligheid én ondermijnt het gezag. Verkeersveiligheid betreft een complex onderwerp. Dit komt met name door het spanningsveld tussen objectieve en subjectieve veiligheid. De veiligheidsbeleving van inwoners wordt soms anders ervaren dan de objectieve (meetbare) veiligheid. Het blijft daarom belangrijk om als gemeente inwoners goed te informeren over verkeersveiligheid.

Het is belangrijk om inwoners zowel preventief als reactief goed te informeren over verkeersveiligheid. Op deze manier wil de gemeente positief en wenselijk verkeersgedrag stimuleren. Zij trekt hierbij samen op met haar partners. Denk bijvoorbeeld aan de fietsverlichtingsactie, waarbij de politie tijdens de donkere dagen bij ontbrekende verlichting een waarschuwing en fietslampjes uitdeelt in plaats van een boete.

Ook educatie speelt een belangrijke rol bij verkeersveiligheid. Door verkeersdeelnemers te informeren, te trainen en te overtuigen kunnen er positieve gedragsveranderingen bewerkstelligd worden.

Zo helpt verkeerseducatieprogramma School op SEEF leerlingen van de basisschool zich veilig te gedragen in het verkeer. Zes basisscholen in Hillegom doen hieraan mee.

Het houden van toezicht en controle door mensen aan te bespreken en te waarschuwen bij het niet naleven van verkeersregels of gevaarlijk verkeersgedrag valt onder de ‘zachte’ handhaving. De taken van de boa’s vallen onder de ‘zachte’ handhaving waardoor de nadruk ligt op het bevorderen van de leefbaarheid en het zorgen voor een positieve gedragsverandering. Hierbij wordt vooral ingezet op het toezicht op verkeersveiligheid rondom basisscholen, het toezicht op de centrumgebieden en toezicht op de blauwe zone.

2.2.2 Brandveiligheid

Op het gebied van brandveiligheid werkt de gemeente Hillegom nauw samen met de brandweer. Deze samenwerking is afgestemd in het handhavingsuitvoeringsprogramma 2023. Zo worden in samenwerking met de brandweer risicovolle objecten zoals verzorgingstehuizen gecontroleerd op bijvoorbeeld de aanwezigheid van brandveiligheidsinstallaties en brandcompartimentering.

2.2.3 Externe veiligheid

Externe veiligheid gaat over het beheersen van risico’s die de inwoners lopen door bijvoorbeeld opslag, productie, gebruik en vervoer van gevaarlijke stoffen in hun omgeving. Nieuwe (innovatieve) ontwikkelingen zorgen voor nieuwe fysieke veiligheidsrisico’s.

Voorbeelden hiervan zijn elektrificatie in verband met energieopslag in accu’s, grote digitale cyberverstoringen of brand in een woning of gebouw met zonnepanelen waardoor bluswerkzaamheden worden bemoeilijkt maar tevens ook nieuwe gevaren ontstaan zoals glassplinters van zonnepanelen. Het Regionaal Risicoprofiel van de VRHM geeft inzicht in de veiligheidsrisico’s van de regio Hollands Midden. Het is aan het bestuur van de VRHM om hier strategisch beleid op te voeren om risico´s te vermijden, aanwezige risico´s te beperken en om de crisisorganisatie op aanwezige risico’s voor te bereiden.

De veiligheidsrisico’s in de gemeente zijn inzichtelijk gemaakt op de risicokaart. De risicokaart is voor iedereen via internet beschikbaar en geeft landelijk voor elke risicocategorie aan in hoeverre het van toepassing is op een betreffende gemeente. Voor de risicokaart geldt een wettelijke actualisatieplicht. Dit gebeurt op basis van de wijzigingen die plaatsvinden en is een continu proces. De veiligheidsrisico’s worden meegenomen bij de opstelling van de bestemmingsplannen. De mogelijke beperking van de risico’s hierin wordt afgestemd met de brandweer.

Daarnaast wordt ingezet op risicocommunicatie als belangrijk onderdeel van de crisisbeheersing.

2.2.4 Crisisbeheersing

Op basis van evaluaties van diverse incidenten is landelijk een realistische en eigentijdse visie ontstaan, die effect heeft op de crisisbeheersing:

De zorg voor de bevolking gaat meer uit van de zelfredzaamheid van de burger.

Een meer stimulerende en faciliterende rol is hierbij van belang. De focus komt vooral te liggen op diegenen die minder zelfredzaam zijn.

Deze visie is vertaald in de gemeentelijke crisisbeheersingsprocessen en de gezamenlijke crisisorganisatie. Er wordt zoveel mogelijk aangesloten bij het dagelijks werk van medewerkers, maar ook bij de expertise van externe partijen.

Zo wordt de Omgevingsdienst ingezet bij milieu- incidenten, bijvoorbeeld bij het vrijkomen van gevaarlijke stoffen.

afbeelding binnen de regeling

2.3 Bedrijvigheid en veiligheid

Veiligheid gaat verder dan alleen de veiligheid in de (directe) omgeving. Inwoners moeten zich ook veilig voelen in de omgeving waarin zij winkelen, werken, ondernemen of recreëren.

Het thema Bedrijvigheid en veiligheid is gericht op een samenleving waar ondernemers hun bedrijfsvoering onbelemmerd kunnen uitvoeren, zonder dat ze daarbij hinder ondervinden van criminaliteit en onveiligheid. Binnen dit veiligheidsveld vallen recreatieve en economische voorzieningen zoals winkelcentra, bedrijventerreinen en uitgaansgelegenheden, met specifieke aandacht voor sociale veiligheid. Ontwikkelingen op dit vlak zijn de verhoogde aandacht voor de veiligheidsrisico’s van grootschalige evenementen, de aanpak van uitgaansgeweld, cameratoezicht voor bedrijventerreinen en winkelgebieden en de aandacht voor de aanpak van ondermijning.

Het beperken van veiligheidsrisico’s is een gedeelde verantwoordelijkheid van gemeente en partners.

Dit geldt ook voor de veiligheid op en rond bedrijventerreinen, recreatieen winkelgebieden. Samen met de politie, brandweer, GHOR, Omgevingsdienst, horeca, ondernemersvereniging Ondernemend Hillegom, ProRail, sportverenigingen, evenementenorganisatoren en Koninklijk Horeca Nederland zorgen we onder andere voor veilige evenementen, een veilig stationsgebied en veilige horeca. Dit doen we door het uitvoeren van het horecaconvenant Keurmerk Veilig Uitgaan (KVU) en het toepassen van het evenementenbeleid. Daarnaast zetten we de samenwerking met het Keurmerk Veilig Ondernemen (KVO) voort en heeft de gemeente regie op het integraal operationeel plan voor de jaarwisseling.

afbeelding binnen de regeling

Ondertekening