Advies- en participatieplichtige buitenplanse omgevingsplanactiviteiten en van beleidsregels over participatie onder de Omgevingswet

Ondertekening

TOELICHTING BIJ CATEGORIEEN VAN GEVALLEN MET ADVIESRECHT GEMEENTERAAD EN VERPLICHTE PARTICIPATIE

1.1 Het realiseren van 20 of meer woningen binnen de bebouwde kom (adviesrecht gemeenteraad). Het realiseren van 5 of meer woningen binnen de bebouwde kom (verplichte participatie)

Onder realiseren wordt verstaan het bouwen van nieuwe woningen. Dit houdt in dat het gaat om het aantal woningen die in het plan betrokken zijn. Dit realiseren kan gaan om het nieuw bouwen van woningen als ook het verbouwen van bestaande bouwwerken tot woningen.

In het geval dat bijvoorbeeld voor herstructurering 75 woningen worden vervangen voor 71 woningen, dan het ziet het plan op het realiseren van 71 woningen. Dit is meer dan 20 of 5 woningen, dus is het adviesrecht en participatie van toepassing.

Opgemerkt wordt dat in de Omgevingswet uitdrukkelijk is bepaald dat bij het realiseren van een mantelzorgwoning geen sprake is van een toename van het aantal woningen.

1.2 Het realiseren van 5 of meer woningen in het buitengebied (adviesrecht gemeenteraad).

Het realiseren van 2 of meer woningen in het buitengebied (verplichte participatie)

Zie de toelichting bij 1.1.

1.3 Het gebruiken van 10 of meer recreatiewoningen voor permanente bewoning (adviesrecht gemeenteraad

Het gebruiken van 2 of meer recreatiewoningen voor permanente bewoning (verplichte participatie)

Het gaat hier om het gebruik van een recreatiewoning voor permanente bewoning door mensen die geen hoofdverblijf elders hebben. Met andere woorden de recreatiewoning is hun hoofdverblijf.

1.4 Het realiseren van kamergewijze verhuur (verplichte participatie)

In het geval van kamergewijze verhuur zijn er twee mogelijkheden. De eerste mogelijkheid is dat in het omgevingsplan een verbod voor kamergewijze verhuur is opgenomen. De tweede mogelijkheid is dat er op grond van de Algemene plaatselijke verordening (Apv) een vergunningplicht geldt voor kamergewijze verhuur.

In de Nadere regels Kamerverhuur 2022 die gelden voor de vergunningplicht op grond van de Apv is een verplichting opgenomen om een rapportage toe te voegen waaruit blijkt dat de eigenaren en/of huurders van de percelen aan de weerskanten en rondom het perceel, waar de aanvraag betrekking op heeft, geen beletselen hebben tegen uw aanvraag voor een vergunning voor onzelfstandige woonruimte.

Door participatie verplicht te stellen bij een aanvraag omgevingsvergunning voor kamergewijze verhuur, wordt er voor gezorgd dat ook in dat geval de omwonenden bij de aanvraag worden betrokken.

1.5 De realisatie van nieuwe huisvesting voor tijdelijke bewoning door arbeidsmigranten (20 of meer personen) (adviesrecht gemeenteraad).

De realisatie van nieuwe huisvesting voor tijdelijke bewoning door arbeidsmigranten (5 of meer personen) (verplichte participatie)

Het gaat hier niet alleen om tijdelijke huisvesting van arbeidsmigranten ook om het tijdelijk huisvesten van asielzoekers, vluchtelingen, statushouders, spoedzoekers en maatschappelijke opvang.

Het kan gaan om tijdelijke huisvesting in een bestaand gebouw, maar ook om nieuw tijdelijk gebouw.

Verder sluit dit aan bij de verplichte participatie voor kamergewijze verhuur. Daarbij is in het algemeen sprake van vier of vijf personen.

Adviesrecht van de gemeenteraad is aan de orde als de tijdelijkheid vijf jaar of meer betreft.

Verplichte participatie moet altijd plaatsvinden als het om 5 of meer personen gaat.

2.1 Het oprichten, veranderen of uitbreiden van bedrijvigheid in een zwaardere categorie dan het omgevingsplan toestaat, zowel in de bebouwde kom als op bedrijventerreinen (verplichte participatie)

Dit betreft niet de in het omgevingsplan opgenomen afwijkingsmogelijkheid. In het omgevingsplan is vaak een afwijkingsmogelijkheid opgenomen om, onder voorwaarden, een hogere milieucategorie toe te staan. Als aan de voorwaarden wordt voldaan, dan wordt het toepassen van de afwijkingsmogelijkheid als passend in het omgevingsplan aangemerkt. Er is dan met andere woorden geen Bopa vereist.

Het gaat hier dus om situaties dat in het omgevingsplan geen afwijkingsmogelijkheid is opgenomen of niet wordt voldaan aan de voorwaarden om van de afwijking gebruik te kunnen maken.

2.2 Het oprichten, veranderen of uitbreiden van niet-agrarische bedrijvigheid van 5000 m2 of meer in het buitengebied (adviesrecht gemeenteraad)

Het oprichten, veranderen of uitbreiden van niet-agrarische bedrijvigheid van 1000 m2 of meer in het buitengebied (verplichte participatie)

Zie hetgeen hierboven onder 2.1 is opgemerkt. In aanvulling hierop het volgende.

In de (oude) bestemmingsplannen is bij agrarische bouwpercelen vaak een wijzigingsbevoegdheid en uitwerkingslicht opgenomen. De bestemmingsplannen zijn per 1 januari 2024 van rechtswege onderdeel gaan uitmaken van het tijdelijk deel van het omgevingsplan.

Onder de Omgevingswet bestaan de bijzondere procedures voor een wijzigingsbevoegdheid en uitwerkingsplicht niet meer. Onder de Omgevingswet wordt het aangemerkt als een binnenplanse afwijkingsmogelijkheid.

Net zoals bij de binnenplanse afwijkingsbevoegdheid wordt een aanvraag omgevingsvergunning als passend in het omgevingsplan aangemerkt als voldaan wordt aan de voorwaarden om gebruik te maken van de wijzigingsbevoegdheid of uitwerkingsplicht.

Deze categorie is dus pas aan de orde als in het tijdelijk deel van omgevingsplan geen wijzigingsbevoegdheid of uitwerkingsplicht is opgenomen of als niet voldaan wordt aan de voorwaarden om gebruik te kunnen maken van de wijzigingsbevoegdheid of uitwerkingsplicht.

3.1 Het realiseren van 1 of meer windturbines van meer dan 15 meter as-hoogte (adviesrecht gemeenteraad)

Het realiseren van 1 of meer windturbines, ongeacht de hoogte (verplichte participatie

Dit spreekt voor zich.

3.2 Het realiseren van weiden met zonnepanelen van minimaal 1 hectare (adviesrecht gemeenteraad)

Het realiseren van weiden met zonnepanelen van minimaal 250 m2 (verplichte participatie)

Dit spreekt voor zich.

3.3 Het opwekken en/of opslag van andere vormen van energie (zoals buurtbatterij, biomassa-installatie en waterstof) adviesrecht gemeenteraad en verplichte participatie

Dit spreekt zich voor.

4. Het aanleggen/ bouwen van grootschalige infrastructurele (kunst)werken (adviesrecht gemeenteraad)

Het aanleggen/ bouwen van infrastructurele (kunst)werken (verplichte participatie)

Vooropgesteld wordt dat het hier gaat om projecten die in strijd zijn met het omgevingsplan. Immers alleen dan is een Bopa aan de orde. Vaak is een bopa nodig vanwege regels (dubbelbestemmingen) in het omgevingsplan ten behoeve van derden, zoals het waterschap of Rijkswaterstaat. Maar de regels van de gemeente staan een plan verder wel toe. Deze dubbelbestemmigen ten behoeve van derden vormen geen reden voor het adviesrecht of participatie.

Nadrukkelijk gaat het hier om grootschalige (kunst)werken, zoals een nieuw viaduct bij provinciale- of rijkswegen met grote verkeersaantallen. Een brug voor voetganger/fietser/auto over een watergang valt er bijvoorbeeld niet onder.

Het vervangen of renoveren van een (groot) infrastructureel (kunst)werk kan veel impact op de omgeving hebben, maar kan wel passend zijn in het omgevingsplan. Het valt dan niet onder de categorieën van gevallen waarvoor adviesrecht van de gemeenteraad of verplichte participatie geldt

Bij grootschalige infrastructurele (kunst)werken gaat het om wijk overstijgende (kunst)werken.

5. het uitbreiden of oprichten van bebouwing van 1.000 m2 of meer in Natura 2000 gebieden en in andere gebieden die onderdeel uitmaken van het NatuurNetwerk Nederland (NNN) (adviesrecht gemeenteraad en verplichte participatie)

Het betreft de Natura 2000-gebieden De Oude Maas en het Haringvliet