Gedragscode, integriteit voor de leden van het eilandbestuur van het openbaar lichaam Sint Eustatius 2020

Geldend van 18-09-2020 t/m heden

Intitulé

Gedragscode, integriteit voor de leden van het eilandbestuur van het openbaar lichaam Sint Eustatius 2020

De Regeringscommissaris voor Sint Eustatius, handelende op grond van artikel 18 van de Wet herstel voorzieningen Sint Eustatius in de plaats van de eilandsraad;

Gelet op artikel 16 derde lid, artikel 53 tweede lid, en artikel 82, tweede lid, van de Wet openbare lichamen Bonaire, Sint Eustatius en Saba;

BESLUIT:

Vast te stellen de navolgende

Gedragscode, integriteit voor de leden van het eilandbestuur van het openbaar lichaam Sint Eustatius 2020

Paragraaf 1. Algemene bepalingen

Artikel 1

  • 1. Deze gedragscode geldt voor de eilandsraadsleden, de gedeputeerden en de gezaghebber, maar richt zich ook tot de bestuursorganen.

  • 2. De gedragscode is openbaar en op de website van het openbaar lichaam Sint Eustatius beschikbaar.

Paragraaf 2. Voorkomen van belangenverstrengeling

Artikel 2.

  • 1. Alvorens hun functie te kunnen uitoefenen leggen de eilandraadsleden in de vergadering, in handen van de voorzitter, de volgende eed (verklaring en belofte) in het Nederlands of in de Engelse taal af.

    • a.

      In het Nederlands luidt deze als volgt: “Ik zweer (verklaar) dat ik om raadslid te worden, rechtstreeks noch middellijk, onder welke naam of welk voorwendsel ook, enige gift of gunst heb gegeven of beloofd. Ik zweer (verklaar en beloof) dat ik, om iets in dit ambt te doen of te laten, rechtstreeks noch middellijk enig geschenk of enige belofte heb aangenomen of zal aannemen. Ik zweer (beloof) dat ik getrouw zal zijn aan de Grondwet , dat ik de wetten zal nakomen en dat ik mijn plichten als raadslid naar eer en geweten zal vervullen. Zo waarlijk helpe mij God Almachtig! (Dat verklaar en beloof ik!)”.

    • b.

      Wanneer de eed (verklaring en belofte) in het Engels wordt afgelegd, luidt de tekst van de eed (verklaring en belofte) als volgt:

    • I swear (affirm) that I neither gave nor promised any gift or favour, either directly or indirectly, under any name or pretext whatsoever, in order to be appointed member of the island council.

    • I swear (affirm and promise) that I have made no gift or promise, and shall accept no gift or promise, either directly or indirectly, in order to do or to omit to do anything in the course of my duties. I swear (promise) that I will bear allegiance to the Constitution, that I will observe the laws and that I will perform my duties as member of the island council in good faith.

    • So help me God Almighty! (This I affirm and promise!)

  • 2. Persoonlijke belangen:

  • Een lid van een volksvertegenwoordiging neemt niet deel aan de stemming over:

    • a.

      een aangelegenheid die hem rechtstreeks of middellijk persoonlijk aangaat of waarbij hij als vertegenwoordiger is betrokken;

    • b.

      de vaststelling of goedkeuring der rekening van een lichaam waaraan hij rekenplichtig is of tot welks bestuur hij hoort (artikel 29 WolBES).

  • 3. Het bestuursorgaan waakt er tegen dat tot het bestuursorgaan behorende of daarvoor werkzame personen die een persoonlijk belang bij een besluit hebben, de besluitvorming niet beïnvloeden.

  • 4. Incompatibiliteiten en nevenfuncties

  • Verboden overeenkomsten/handelingen:

  • volksvertegenwoordigers mogen in geschillen, waar het bestuur van het openbaar lichaam partij is, niet als advocaat, adviseur of gemachtigde werkzaam zijn. Zij mogen bepaalde overeenkomsten, waar het openbaar lichaam bij betrokken is, niet rechtstreeks of middellijk aangaan. Van verboden overeenkomsten kan ontheffing worden verleend.Op overtreding staat uiteindelijk de sanctie van schorsing en vervallenverklaring van het lidmaatschap van de volksvertegenwoordiging.

    • a.

      Onverenigbaarheid van functies:

    • het zijn van volksvertegenwoordiger sluit het hebben van een aantal andere functies uit. Dat leidt er uiteindelijk toe dat betrokkene ophoudt lid te zijn van de volksvertegenwoordiging.

    • b.

      Openbaarmaking nevenfuncties:

    • volksvertegenwoordigers maken openbaar welke nevenfuncties zij vervullen. De lijst met nevenfuncties ligt ter inzage op het Bestuurskantoor van het openbaar lichaam Sint Eustatius (artikel 13 van de WolBES).

Artikel 3

  • 1. Het eilandsraadslid levert bij de eilandgriffier de informatie aan over de (neven) functies die openbaar gemaakt moeten worden bij aanvang van het eilandsraadslidmaatschap. Als gaande het lidmaatschap nieuwe (neven) functies aanvaard worden of de omstandigheden met betrekking tot bestaande (neven) functies wijzigen, wordt de informatie die hierop betrekking heeft binnen één week aangeleverd bij de eilandgriffier.

  • 2. De informatie betreft in ieder geval:

    • a.

      de omschrijving van de (neven) functie;

    • b.

      de organisatie voor wie de (neven) functie wordt verricht;

    • c.

      of het al dan niet een (neven) functie betreft uit hoofde van het raadslidmaatschap, en

    • d.

      of de (neven) functie bezoldigd of onbezoldigd is.

  • 3. De eilandgriffier legt hiervoor een register aan en beheert dit register. Het register is openbaar.

Paragraaf 3. Informatie

Artikel 4.

  • 1. Het bestuurscollege en elk van zijn leden zijn verplicht alle inlichtingen te geven die de volksvertegenwoordiging nodig heeft voor de uitoefening van zijn taak. Het betreft zowel een actieve als een passieve informatieplicht. Ook als individuele volksvertegenwoordigers informatie vragen zal die informatie aan de volksvertegenwoordiging moeten worden verstrekt.De informatie kan alleen worden geweigerd als die in strijd is met het openbaar belang. Het Reglement van orde voor de vergaderingen en andere werkzaamheden van de eilandsraad van het openbaar lichaam Sint Eustatius 2020 kunnen bepalingen bevatten die betrekking hebben op informatieverstrekking en de omgang met die informatie.

  • 2. Geheimhouding

  • Een ieder die is betrokken bij de uitvoering van de taak van een bestuursorgaan en daarbij de beschikking krijgt over gegevens waarvan hij het vertrouwelijke karakter kent of redelijkerwijs moet vermoeden, en voor wie niet reeds uit hoofde van ambt, beroep of wettelijk voorschrift ter zake van die gegevens een geheimhoudingsplicht geldt, is verplicht tot geheimhouding van die gegevens, behoudens voor zover enig wettelijk voorschrift hem tot mededeling verplicht of uit zijn taak de noodzaak tot mededeling voortvloeit.

    • a.

      Gezaghebber en gedeputeerden kunnen op grond van een belang, genoemd in artikel 11 van de Wet openbaarheid van bestuur BES, geheimhouding opleggen. De geheimhoudingsplicht moet worden bevestigd door de eilandsraad. Ook de eilandsraad, onderscheidenlijk de voorzitter van een commissie kan geheimhouding opleggen aan de leden.

    • b.

      Het schenden van de geheimhoudingsplicht is een misdrijf.

  • 3. Het eilandsraadslid zorgt ervoor dat vertrouwelijke en geheime informatie waarover hij beschikt veilig wordt bewaard.

  • 4. Het eilandraadslid maakt in de uitoefening van het ambt niet ten eigen bate of ten bate van derden gebruik van niet openbare informatie.

Paragraaf 4. Omgang met geschenken en uitnodigingen

Wettelijk kader

Afleggen eed of belofte

Artikel 5

  • 1. De eed of belofte die het eilandsraadslid op grond van artikel 15 van de WolBES moet afleggen heeft onder meer betrekking op het geven, aannemen of beloven van giften, gunsten of geschenken. Zie voor de wetstekst inzake de eed of belofte het wettelijk kader onder 2 voor de bepalingen ter voorkoming van belangenverstrengeling.

  • 2. Een eilandsraadslid accepteert geen geschenken, faciliteiten en diensten als zijn onafhankelijke positie hierdoor kan worden beïnvloed.

    • a.

      Onverminderd het tweede lid kan het eilandsraadslid incidentele geschenken die een geschatte waarde van ten hoogste $50 vertegenwoordigen accepteren danwel behouden.

    • b.

      Geschenken die het eilandsraadslid uit hoofde van zijn ambt ontvangt en die een geschatte waarde van meer dan $50 vertegenwoordigen worden, als zij niet worden teruggestuurd, eigendom van het openbaar lichaam Sint Eustatius.

    • c.

      De eilandgriffier legt een register aan van de geschenken met een geschatte waarde van meer dan $50. In het register is aangegeven welke bestemming het openbaar lichaam Sint Eustatius hieraan heeft gegeven. Het register is openbaar.

    • d.

      Geschenken worden niet op het huisadres ontvangen.

Artikel 6

  • 1. Deelname aan excursies en evenementen voor rekening van anderen dan het openbaar lichaam Sint Eustatius maakt het eilandsraadslid binnen één week na deelname openbaar. Daarbij wordt ook openbaar gemaakt wie de kosten voor zijn rekening heeft genomen.

  • 2. De informatie is openbaar.

Artikel 7

  • 1. Een eilandsraadslid meldt de eilandgriffier de ondernomen buitenlandse reizen voor rekening van anderen dan het openbaar lichaam Sint Eustatius binnen één week na terugkeer op het eiland. Hij meldt in ieder geval het doel, de bestemming en de duur van de reis en wat daarvan de kosten waren.

  • 2. De eilandgriffier legt hiervoor een register aan en beheert dit register. Het register is openbaar.

Paragraaf 5. Gebruik van voorzieningen van het openbaar lichaam Sint Eustatius

Artikel 8

  • 1. Er zijn voor eilandsraadsleden voorschriften opgenomen in de verordening rechtspositie van de eilandsraadsleden en van de eilandsraadcommissieleden van het openbaar lichaam Sint Eustatius over de wijze van declaratie inclusief het overleggen van bewijsstukken van vooruit betaalde (zakelijke) kosten en over rechtstreekse facturering van (zakelijke) kosten.Buitenlandse excursie of reis voor eilandsraadsledenDe eilandsraad kan een raadscommissie of een delegatie daaruit, toestemming verlenen voor een excursie of reis naar het buitenland. Die excursie/ reis moet zijn georganiseerd door of vanwege het openbaar lichaam Sint Eustatius. De in redelijkheid gemaakte reis- en verblijfkosten komen voor rekening van het openbaar lichaam Sint Eustatius. De eilandsraad kan aan de toestemming voorwaarden verbinden.De procedure voor dienstreizen en declaratie is vastgelegd in AB 2016 no.09:“Eilandsbesluit, houdende algemene maatregelen inzake reis-, verblijf en representatiekosten ten behoeve van ambtenaren in dienst van het openbaar lichaam Sint Eustatius” met bijbehorende declaratie formulier.

  • 2. Het bestuursorgaan richt de financiële en administratieve organisatie zodanig in dat er een getrouw beeld mogelijk is van de juistheid en rechtmatigheid van de uitgaven en hanteren heldere procedures over de wijze waarop functionele uitgaven rechtstreeks in rekening worden gebracht of kunnen worden gedeclareerd bij het openbaar lichaam Sint Eustatius.

  • 3. Het eilandsraadslid verantwoordt zich over zijn gebruik van de voorzieningen volgens de in het kader van het eerste lid vastgestelde regels en procedures.

  • 4. Een eilandsraadslid declareert geen kosten die reeds op andere wijze worden vergoed.

  • 5. Gebruik van voorzieningen en eigendommen van het openbaar lichaam ten eigen bate of ten bate van derden is niet toegestaan, tenzij hier andere afspraken over gemaakt zijn. Dit laat onverlet de wettelijke mogelijkheden tot het in bruikleen ter beschikking stellen van apparatuur (mobiele telefoon en computer) voor zakelijk gebruik.

Paragraaf 6. Uitvoering gedragscode

Artikel 9

  • 1. De eilandsraad bevordert de eenduidige interpretatie van de gedragscode. Ingeval van leemtes en onduidelijkheden in de gedragscode, voorziet het daarin.

  • 2. Op voorstel van de gezaghebber maakt de eilandsraad in ieder geval afspraken over:

    • a.

      de periodieke bespreking van het onderwerp integriteit in het algemeen en van de gedragscode in het bijzonder;

    • b.

      de aanwijzing van contactpersonen of aanspreekpunten integriteit;

    • c.

      de processtappen die worden gevolgd ingeval van een vermoeden van een integriteitschending van een politieke ambtsdrager van het openbaar lichaam Sint Eustatius.

  • 3. De afspraken, bedoeld in het tweede lid, maken deel uit van deze gedragscode.

Paragraaf 7 Slotbepalingen

Artikel 10. Intrekking oude reglement

De gedragscode voor de leden van het eilandbestuur wordt ingetrokken. Alle beslissingen genomen op basis van de oude reglementen blijven van kracht.

Artikel 11. Citeertitel

Dit Reglement wordt aangehaald als: “Gedragscode, integriteit voor de leden van het eilandbestuur van het openbaar lichaam Sint Eustatius 2020”.

Artikel 12. Inwerkingtreding

Deze verordening treedt in werking op de dag na bekendmaking.

Ondertekening

Aldus vastgesteld door de Regeringscommissaris

Sint Eustatius, op 17 september 2020

De Regeringscommissaris,

w.g. De heer M.L.A. van Rij

Toelichting

Gedragscode, integriteit voor de leden van het eilandbestuur van het openbaar lichaam Sint Eustatius 2020.

De wettelijke grondslag voor deze gedragscode is gelegen in artikel 16, derde lid, artikel 53, tweede lid, en artikel 82, tweede lid, van de Wet openbare lichamen Bonaire, Sint Eustatius en Saba (hierna: Wol-BES).

Inleiding

Goed bestuur is integer bestuur. Daarmee is integriteit niet alleen een verantwoordelijkheid van de individuele politieke ambtsdragers, maar een gezamenlijk belang dat de hele organisatie en het hele bestuur in al zijn geledingen aangaat. De gedragscode richt zich daarom zowel tot de individuele politieke ambtsdragers als tot de bestuursorganen. Ons democratische systeem en de democratische processen kunnen niet zonder integer functionerende organen en functionarissen. Integriteit van politieke ambtsdragers verwijst naar de zorgvuldigheid die politieke ambtsdragers moeten betrachten bij het vervullen van hun rol in de democratische rechtsstaat. Dat betekent de verantwoordelijkheid nemen die met de functie samenhangt en bereid zijn verantwoording af te leggen, aan collegabestuurders en/of leden van de eilandsraad en bovenal aan de burger. In de democratische rechtsstaat dient een ieder zich te houden aan de wetten en regels die op democratische wijze zijn vastgesteld. Dat geldt zeker voor de politieke ambtsdragers die (mede) verantwoordelijk zijn voor de totstandkoming van die wetten en regels. Indien niet een ieder zich houdt aan wet en recht, zal het vertrouwen in de democratische rechtsstaat worden ondermijnd en het draagvlak voor de naleving van de wetten en regels verdwijnen. De basis voor de politieke ambtsdrager zich te houden aan wet en recht, is dan ook de eed of gelofte die de politieke ambtsdrager bij de ambtsaanvaarding aflegt.

Integriteit is niet alleen een kwestie van regels, maar ziet ook op de onderlinge omgangsvormen. Een respectvolle omgang met burgers en organisaties, tussen politieke ambtsdragers onderling en tussen politieke ambtsdragers en medewerkers, met behoud van eigen politieke inhoud en stijl, is van groot belang.

De eilandsraad stelt zowel voor de eigen leden als voor de dagelijkse bestuurders (gezaghebber en overige leden van het bestuurscollege) een gedragscode vast op grond van de WolBES. De gedragscode is een richtsnoer voor het handelen van individuele politieke ambtsdragers en heeft tot doel hen te ondersteunen bij de invulling van hun verantwoordelijkheid voor de integriteit van het openbaar bestuur. Voor de twee groepen van politieke ambtsdragers (eilandsraad en bestuurscollege) is er een afzonderlijke gedragscode. Onderhavige gedragscode heeft ook betrekking op de dagelijkse bestuurders: de gezaghebber en de gedeputeerden. Veel bepalingen zijn voor dagelijkse bestuurders en eilandsraad gelijk. Echter zijn er ook verschillen die te maken hebben met de staatsrechtelijke posities en met de voor hen geldende wettelijke (integriteits) regels.

De Eilandsraad is een politiek orgaan. In de volksvertegenwoordiging worden specifieke of politieke belangen ingebracht voor het algemeen belang van het openbaar lichaam Sint Eustatius. Deze politieke ambtsdragers krijgen het mandaat van hun kiezers en de gedragscode dient de vervulling van het kiezersmandaat te ondersteunen.

Het handelen van het dagelijks bestuur en van de bestuurders staat ten dienste van het openbaar lichaam Sint Eustatius. De ambtsdragers en de organen waaraan het dagelijks bestuur is opgedragen, zijn over hun bestuurlijke handelen en over hun functioneren verantwoording schuldig aan de eilandsraad. Aan het dagelijks bestuur en de eilandsraad worden ook in de gedragscode bijzondere eisen gesteld om optimale openheid en controleerbaarheid mogelijk te maken.

Het rechtskarakter van de gedragscode is dat van een interne regeling, als nadere invulling en concretise-ring van de wettelijke regels. De gedragscode bevat in aanvulling op wettelijke regels gedragsnormen en regels over procedures die de transparantie van het handelen van politieke ambtsdragers evenals van de besluitvorming over en de naleving van de normen vergroten.

Zij vormt een beoordelingskader en leidraad bij twijfel, vragen en discussies. Het niet naleven van de gedragscode heeft geen rechtsgevolgen, hoewel Meineed strafbaar is. Schending geheimhoudingsplicht is strafbaar gesteld en indienen van valse declaraties is ook strafbaar. Hier is sprake van zelfbinding. De regels worden in gezamenlijk debat vastgesteld door de politieke ambtsdragers zelf. In dit licht moeten de regels in de code worden gezien. Dat maakt de gedragscode evenwel niet vrijblijvend. De bestuurders kunnen daarop worden aangesproken en zij dienen zich over de naleving ervan te verantwoorden. Het niet naleven van de gedragscode kan dus wel onderdeel worden van politiek debat en politieke gevolgen hebben.

Integriteit is een thema dat betekenis krijgt in het handelen. Een integriteitsbeleid dat alleen op papier bestaat is slechts een dode letter. Daarom moet het handelen van politieke ambtsdragers regelmatig onderwerp van gesprek zijn, juist ook onderling, en ook daarbij geeft de gedragscode ondersteuning. De gedragscode en de voorgestelde registraties zijn instrumenten.

Integriteit is uiteindelijk niet in regels uit te drukken. In de woorden van de schrijver C.S. Lewis gaat het bij integriteit om: ‘doing the right thing, even when no one is watching’.

Integer handelen kan alleen in een cultuur en organisatie waar ook de andere waarden van goed bestuur worden nagestreefd. De Wet Openbaarheid van Bestuur BES benoemt een aantal kernwaarden van goed openbaar bestuur. Integriteit wordt hierin in één adem genoemd met openheid. ‘Openheid en integriteit’: “het bestuur is open en integer en maakt duidelijk wat het daaronder verstaat.” De wetgeving en de gedragscode in aanvulling hierop, bevat diverse voorschriften inzake openheid met het oog op de integriteit.

Die voorschriften hebben betrekking op openbaarmaking van nevenfuncties en/of neveninkomsten, geschenken, buitenlandse reizen, excursies en evenementen. De registraties in de registers zijn bedoeld om de transparantie te bevorderen die belangenverstrengeling en onverantwoord en/of onjuist gebruik van publieke middelen door politieke ambtsdragers tegen te gaan. De politieke ambtsdrager is primair zelf verantwoordelijk voor zijn integriteit en hij zal zich daar in alle openheid over moeten verantwoorden.

Openbaarheid van bestuur verbindt openheid en integriteit met de kernwaarden participatie, behoorlijke contacten met burgers, doelgerichtheid en doelmatigheid, legitimiteit, lerend en zelfreinigend vermogen en verantwoording. Al deze kernwaarden klinken in verschillende mate door in deze gedragscode.

Artikelsgewijze toelichting

Paragraaf 2.Voorkomen van belangenverstrengeling

Afleggen eed of belofte

Persoonlijke belangen

Incompatibiliteiten en nevenfuncties

Het betreft een uitwerking van de wettelijke verplichting om nevenfuncties openbaar te maken. De informatie wordt neergelegd in een openbaar register. Het eilandsraadslid is verantwoordelijk voor de tijdige aanlevering van de informatie en voor de actualiteit daarvan.

Paragraaf 3.Informatie

Informatieplicht

Geheimhouding

Het is belangrijk de juiste maatregelen te treffen om te voorkomen dat onbevoegden vertrouwelijke en/of geheime gegevens kunnen bezitten, raadplegen of beschadigen. Daarbij moet in de digitale setting worden gedacht aan de beveiliging van de computer, smartphones e.d. met wachtwoorden en het niet onbe-heerd achterlaten van USB-sticks met vertrouwelijke/geheime informatie.

Paragraaf 4.Omgang met geschenken en uitnodigingen

In de gedragscode is het uitgangspunt dat geschenken, faciliteiten en diensten niet worden geaccepteerd als hiermee de onafhankelijke positie van het raadslid kan worden beïnvloed. Dat is in ieder geval aan de orde in onderhandelingssituaties.

Is daarvan geen sprake dan kunnen om praktische redenen incidentele kleine geschenken (met een geschatte waarde van $ 50 of minder) door het raadslid worden aanvaard, echter nooit op het huisadres. Duurdere geschenken worden niet aanvaard. Zij worden teruggestuurd of eigendom van het openbaar lichaam die zorgt voor een goede bestemming van het geschenk. In een openbaar register worden opgenomen welke geschenken van meer dan $ 50 het openbaar lichaam heeft aanvaard en welke bestemming daaraan is gegeven.

Artikelen 6 en 7

Het gaat hier om excursies, evenementen en buitenlandse reizen die betrokkene aanvaardt. Excursies, evenementen en buitenlandse reizen in de hoedanigheid van lid van een politieke partij vallen hier dus niet onder.

Paragraaf 5.Gebruik van voorzieningen van het Openbaar Lichaam Sint Eustatius

Aan eilandsraadsleden worden rechtspositionele voorzieningen, vergoedingen en andere verstrekkingen geboden die een goed functioneren van de volksvertegenwoordigers mogelijk maken. Wat betreft de uitwerking van de principes van dit stelsel wordt aangesloten bij de werkwijze in het IT Beleid openbaar lichaam Sint. Eustatius en het AB 2016 no 09 : “Eilandsbesluit, houdende algemene maatregelen inzake reis-, verblijf- en representatiekosten ten behoeve van ambtenaren in dienst van het openbaar lichaam St. Eustatius” met bijbehorende declaratie formulier.

  • a.

    in beginsel worden voorzieningen en verstrekkingen in bruikleen ter beschikking gesteld;

  • b.

    indien een voorziening of verstrekking niet in bruikleen ter beschikking kan worden gesteld, wordt de factuur direct ten laste van de begroting van het bestuursorgaan betaald;

  • c.

    het vergoeden van voorzieningen en verstrekkingen achteraf door het indienen van declaraties, wordt tot een minimum beperkt;

  • d.

    voorzieningen, verstrekkingen en declaraties worden maandelijks openbaar gemaakt op internet.

Uitgangspunt is hier dat zo weinig mogelijk uitgaven door de volksvertegenwoordiger zelf worden gedaan via zijn of haar privérekening. Geldstromen tussen de rekening van het bestuursorgaan en de persoonlijke rekening van de volksvertegenwoordiger maken een zwaardere controle op de uitgaven noodzakelijk.

Het eilandsraadslid zal zich uiteraard nauwgezet moeten houden aan de regels en procedures die er met het oog hierop voor hem of haar gelden.

Artikel 8 vijfde lid

Stelregel is dat privégebruik van voorzieningen van het openbaar lichaam Sint Eustatius niet is toegestaan. Wel hebben organisaties mogelijk een specifieke regeling die privégebruik van bedrijfsmiddelen reguleert, zoals privégebruik van een mobiele telefoon.

Paragraaf 6.Uitvoering gedragscode

De eilandsraad is het hoogste bestuursorgaan en als zodanig verantwoordelijk voor de inhoud van de gedragscode, voor een eenduidige interpretatie daarvan en voor wijziging/aanvulling daarvan bij onduidelijkheden of leemtes.

Artikel 9 tweede lid

De WolBES verplicht de eilandsraad om voor zichzelf en voor de bestuurders een gedragscode vast te stellen.

Aanvullend op de wettelijke regels die gelden voor politieke ambtsdragers, bevat de gedragscode een aantal materiële normen waaraan de politieke ambtsdragers zich committeren.

De gezaghebber krijgt de wettelijke taak om de bestuurlijke integriteit van zijn of haar openbaar lichaam te bevorderen. Hiermee is de verantwoordelijkheid voor de portefeuille ‘integriteit’ duidelijk belegd. De wettelijke bepalingen bieden de ruimte om naar gelang de situatie handelend op te treden, waarbij niet alleen gedacht moet worden aan het optreden bij incidenten.

Belangrijk onderdeel is ook de preventie: ervoor te zorgen dat integriteit en integriteitsbewustzijn in de bestuurlijke gremia een plek krijgen en daarbij afspraken te maken over een regelmatige bespreking van het thema integriteit, zowel in de volksvertegenwoordiging als met het bestuur.

De gezaghebber hoeft hier niet alleen voor te staan. Een daartoe aangewezen contactpersoon of vertrouwenspersoon (bijvoorbeeld de griffier) kan hier in relatie tot de eilandsraad eveneens een belangrijke rol in spelen. Goed denkbaar is ook dat de eilandsraad met de gezaghebber nadere afspraken maakt over de werkwijze die wordt gevolgd ingeval zich een incident of een vermoeden van een integriteitsschending voordoet. Dat geeft houvast en rust op het moment dat er gehandeld dient te worden.

Al deze processuele en procedurele afspraken kunnen onderdeel uitmaken van de gedragscode.

De onderwerpen, genoemd in artikel 9 tweede lid, zijn niet uitputtend.